Kādî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri 6. Bölüm (Nebe Sûresi 18-19) 23 Aralık 2025
23 Aralık 2025 · 126 dk
1:47:07 / 2:05:10Şu an 1:47:07 / 2:05:10
Transkript
275 satır
- 00:00
Euzubillahimineşşeytanirracim. Bismillahirrahmanirrahim. Elhamdülillahi Rabbil Alemin. Sallallahu Teala ala Seyyidina Mevlana Muhammedin ve ala alihi ve sahbihi ecma'in. Şimdi, geçen derste nefha-i ula, nefha-i sâniye mesele edende birinci üfürüş, ikinci üfürüş dünyanın son günü ikinci üfürüş kadar devam ediyor.
- 00:29
İkinci üfürüş ile kıyamet kopuyor. Yani cesetler haşroluyor. Haşr-i ecsad ikinci nefhayla olduğu için oraya kadar dünya... oraya kadar dünya devam ediyor. Onun için Veliyyemul Ahirin son gün, dünyanın son günü olarak işte ikinci, sonra ikinci kere üfürülmeye kadar devam edip o gün son günü oluyor. Dünya kibarıyla.
- 00:56
Bunları konuştuklarında kardeşimiz haklı olarak en sonunda siz de kalkmıştınız ayağa bir kısmınız. Dedi ki bu yani kıyamet insanların kafasına kopacak. Fakat burada inne emmel fasl-ı kealem-i kat'a Fasıl günü mikat olduğu ayetini yaptık geçen hafta.
- 01:25
Şimdi oraya geldik. İkinci nefha olarak değerlendiriliyor. Çünkü Fersöz gelmek cesedden haçlığına bağlı. Onun için o ikinci olduğu kesin. Dolayısıyla bunları konuşurken Bu yeryüzünün sallanması Yerin dönüşmesi, göklerin tebdülü, dönüştürülmesi falan. Yani Yani, gümüşten bir arazi demiştim, onu da yani bazı kitaplarda gördüm, sonra hâlislerde gördüm.
- 02:04
Gümüş gibi, ben min fîzzatin gümüşten, arazi gümüşten olacak, maşâ-i râzî diye, onu da gördüm. Fakat, yani böyle bembeyaz olacak, kel fîzzatin gümüş gibi parlak olacak, o manada varmış. O da olabilir, bunlar hepsi muhtemildir. Ondan sonra, ee, inne zelzelete sâti şey'un azîm Ondan sonra, idâ zülceletil ardu zilce'l hâl
- 02:33
Şimdi bunlar, hakkında biraz, bakayım dedim, araştırmadan bakayım dedim, araştırmada vakit bulamadım, Rûhu'l-Furkân'ı bitirdik, ancak yazmasın şeyini onunla uğraşıyordum. Ama, dedim, Âlûsî'den bir bakayım dedim. Âlûsî'den de hangi âyetin tefsiriydi şimdi tam, diyemiyorum, 9. cildin 107. 107-108'den almışım, arada atlama var.
- 03:00
Şimdi burası, Allah diyor ki, bu geçen dersle alakalı bunu izah edelim. Tezel-ü külmür zaten olacak da, bu şey ya, Şamile baskısı mıdır nedir bilmiyorum, maalesef şimdiki ciltler ileri gitti. Şamile ciltleri ileri gitmiştir. Buyuruyor ki, Estaizubillah, idhâ zilziletil aldhu zilzâleh, yer kuvvetli sarsıntısıyla zelzele ettirildiği zaman diyor,
- 03:30
ve tekûnü alâ mâkîl ande nefhati sâniyeh. Ve kıyâmu s-sa'âbel rûyânu İbn-i Abbas, enne zelzelete sâti kıyâmeh. Yani zelzele ile kıyâm aynı şey demiş, İbn-i Abbas sâniyeh vaad, buna göre, bu da ikinci nefhate olacak. Yeryüzünün zelzele olması. Çünkü işte peşi de ölü ebed, akhira ceddilâhu vethkâlâ, ağırlıkların içinden çıkarıyor.
- 04:01
E onun içinde ölüler de var. İşte haşır, haşır olan her yer nefh-i sâniye olur. Mûlâ olamaz. E haberlerini anlatması da nefh-i sâniye de olur. Çünkü o kıyamette o, şu şöyle yaptı, bu böyle yaptı, şahitlikler, kıyâm-ı sâde olur ancak. O birinci nefhadan sonra olacak şeyler değil. Hep böyle gidiyor mesele.
- 04:28
Ancak, burada, yevme tezhelu, yâ ev lâ suttegû rabbekum ne zelzele tesâ'et-i şey'un azîm. Burada çok ilginç bir şeyler çıktı. Yani, kıyametin zelzelesi çok büyük bir şeydir. yevme teravnâ tezhelû kulli murdâtin ammâ arzâd. Onu gördüğün zaman her emziren emzirdiğinden gaflet edecek. Yani, yavrusunu, çok düşündüğü halde, efendim, unutacak.
- 05:06
ve tebâû kulli dâti hamdîn hamdâ. Her yük sahibi, işte insan, hayvan, hamdini vazgeçecek. Yani, yükünü doğuracak, diyor. yevme teravnâ tezhelû kulli murdâtin ammâ arzâd. İnsanları sarhoş göreceksin. Şarap içmişler, sarhoş olmamışlar. velâkin âzâbillâhi şedîn. Lâkin Allah'ın azâbı şiddetidir.
- 05:28
Şimdi burada ilginç olan kıyametin kopmasında buradan anlaşılıyor ki hamileler var, emzikliler var, yani insanlar var. Şimdi burada bu nefha-i ula mıdır, nefha-i saniye midir? Şimdi bunu nefha-i saniye dediğin zaman nefha-i ula da zaten herkes ölmüş. Murza, hamile kalmamış yine. Nefha-i saniyede olsa yani bu nefha-i saniye kabul edersek dirilme var zaten.
- 06:10
O zaman hamilelik, murzalik mevzusu olmaz gibi düşünebiliyorsun. Çünkü birincide herkes ölmüş. E o zaman birincide zelzele var. Yani birinci sur üfürüşte zelzele var. Bu zelzele inkar edilemez. Çünkü nefha var, yani üfürülme var. Sur üfürülme ne demek? Sırf sesinden her taraf sallanır. Ondan sonra zelzele var.
- 06:37
Fakat burada Âlûsî'nin birkaç sayfalar tabii biliyorsunuz Âlûsî'nin işini. Müptedadan, haberin arası üç sayfa açılır bazı kere. Muhterise sokar oraya üç sayfa yani Âlûsî'nin. Çok zor anlaşılabilen tefsir. Yani anladım zannedersen anlamazsın. Reddettiği görüşü arada kaynar. Âlûsî böyle diyor zannedersin. Halbuki o üç saat Sen de o onları kabul etti zannedersin.
- 07:09
En sonunda der ki ben iyiydim bilmem ne der. Çok uzak bunlar bilmem ne der. Sen ondan sonra bütün anladığın tersi olur. Arada da kaptırırsan Âlûsî böyle diyor zannedersin. Çok büyük hatalara düşersin. Âlûsî'nin böyle işleri çoktur. Hiç başka tefsirlere benzemez. Onun için bir geçtim gittim bir ileri bir geri falan baktım Allah Allah ya bir şey dememiştim.
- 07:34
Ama benim aradığım işte hoca kardeşin sorduğu konu kafamı şey etti benim. Ben onu bulmam lazım. Buldum. Tam mutmain oldum mu daha büyük tefsir, daha çok tefsire bakmak icap edebilir ama bence Âlûsî'nin girdiği bu konuya hiçbirinin girdiğini de tahmin etmiyorum. Girdiyse de çıkamamış olabilir. Çünkü birinci zelzele meselesinde milletin üstüne kıyamet kopacak.
- 08:01
Kafirlerin üstüne kopacak. Allah demeyenlerin üstüne kopacak. Bu kadar hadis-i şerif ve sahih hadis-i şerifler de var. Okuduğumuz bildiğimiz sahitte de geçiyor. Alışveriş yaparlar kentçe, çarşı pazarda falan. Bunlarla zelzele birinci surda olması anlaşılıyor. Ama tabi Fetehdüneffacen maşere geleceksiniz işte mesab, kitap, şerab
- 08:32
onlar hepsi ikinci surdan sonra olduğu anlaşılıyor. Burada da ama Yemütübeddellâhü'l-hayrâlâr o yerin göğün dönüşümü o ikinci sur olduğu anlaşılıyor. Çünkü veberazû peşine orada berazû kabirden çıkış var. O da iki olduğu anlaşılıyor. O zaman kadar yer gök değişmiyor. Eğer gök değişmiyorsa bu zelzele ne yaptı hacı ağabey?
- 08:56
Vemâ mursâti ilâ vâhidetün ekelem hengülbâsâ tamam göz açıp kapayacak kadar ama bu sefer yer mertarmar olmuyor, ölüler çıkıp çıkacak falan. Böyle bir meseleler var. Burada ne anlarsınız bilmiyorum. Âl-i sünn-i barlânı okuyorum şimdi. Bu geçen dersten kafamızda kaldı. Tabi vette'abîru bîhunâ tezhelû küll-i murzâtını okuyorum şimdi yani.
- 09:22
Onun tefsirinden okuyorum. Bu da ders. Bunu anlamadan geçen dersi geçtik ama kafamızda bir şeyler kaldı. Şimdi bunu anlamamız gerekiyor. E vette'abîru bîhî zühûl tabiri yani tezhelû zühûl gaflet tabiri hünâ burada yani emzikli bebeğinden gaflet eder mi yani? Kadının en asas olduğu şey çocuğu. Ama burada gaflet edecek.
- 09:45
Nihel yedulle delâd etsin için alâ şiddetil emri mahşerin kıyametin surâ üfürülmesinin şiddetine ve tefâkumil hevli hevli de aslında dehşet demektir. Tefâkum yükseklik demektir. Şiddetin çok yüksek olduğuna, mürtefi olduğuna delalet için zühül tabiri kullandı diyor. Yani tezeli kullandı diyor. Neyse.
- 10:17
Yani amma arzaat, yani amma arzaat. Onlar ibareleri yapıyor. Amma arzaat'te ma kullandı diyor. Yani gaflet, çok güçlü bir gaflet olacak. Çocuğu ateşe düşse, anasının kucağında emzirirken, çocuk ateşe düşse anlamayacak yani. Teykit var, gafleti çok güçlü olacak. O emzikteki çocuğu
- 10:48
Yani aklına bile gelmiyor ki emzikteki çocuğu nedir, ne haldedir, nereye düştü? Ne oldu buna yani? Kucağımdaydı demin falan. Bunları şöyle. Ma diyor, men demiyor. Ama men demiyor, ma diyor. Ma da zevülükulun gayrına çok kullanılıyor ekseriyetle. O zaman, yani amma o şey ki diyor, mana veriyoruz bak.
- 11:19
veriyoruz. Bak, men olsaydı o çocuktan ki, o kişiden gidecektik. Onun maddemesi diyor, yani kadın onun şeyiyetini anlıyor. Onun ma demesi diyor. Lâkin lâ tedrîmenû vebihusûsî. Kıyamet sarsıntı başladı. Kıyamet çarşıntı başladı, öyle bir bunalıma girdi ki o korkudan o korkudan, korku zirve yaptı. kucağındakinin veya emziktekinin bir şey olduğunu anlıyorsa, anlıyor ama
- 11:46
bir hususi, o şeyin men hüve olduğunu anlamıyor da ama hüve olduğunu anlıyor. Yani amma arzat. Emzirdiği şeyden gaflet eder. Onu bir şey olarak anlar ama bu benim çocuğum muydu, bu kimdi ya, kaç aylıktı, kaç aylık oldu da emiyor falan. Bu menliği kalkar. Neden? Gafletin tevkidi için. Diyor. Bu da ekseri Ebu Suud'dan alır.
- 12:14
Yani Âlûsî ekseri Şeyhülislam'dan alır. Ebu Suud'dan alır yani. Yine ilk iş gider Beyzavi'ye, iş gider Keşşâf'a, Zemahşerî'ye. Yani bu işler böyle gider de. Âlûsî'nin katkıları inkar edilemez. Yani nakil yapmıştırsa, nakilden çok şey anlatamıyor, Rûhu'l-Beyân mevze işlerinde çok ilave yapmıştır. Kaç misli?
- 12:41
Âlûsî de hakikaten yani Allah razı olsun, fesahat, beyan, bedi, sonra ne bileyim, mana, izah. Güzel. Yani Efendi Hazretleri, Ali Haydar Efendimiz babamızın, kaddesallahu sırrahu iki tefsir yeter. Yani Rûhu'l-Beyân'la, Rûhu'l-Meânî demesi. Rûhu'l-Beyân'ı da öyle görmeyin. Rûhu'l-Beyân'ı da öyle ibareler çözer ki, ayete öyle bazı mana verir ki,
- 13:06
hiçbir yerde bulamadığın kolaylık olur. Kolay bir şey yapar böyle. Çözersin onu yani. Çok Efendi Hazretlerimizle öyle rastladık yani. Kur'an-ı Kerim'de falan. Öbürü de Rûhu'l-Beyân daha kolay anlattı falan. Ama Âlûsî tabi. Allah kabrin nuresinin hepsinin derecelerini halleyecek.
- 13:24
Şimdi geldik. diyor. Onu zaten anlıyorsun. Yani kabul edersen o ruhun dehşetin şiddetine ve inzacın yani işte ürpermenin ve efendim kötü etkilenmenin mükemmeliğine delalet bakımından birincisi öyle olur. Vel kelam haa. Vel kelamu ala tariqet temsili. Seni biz mümkün mertebe Kur'an-ı Kerim'de olan hiçbir şeye temsil demeyiz.
- 14:08
Tevil de etmeyiz. Tevile mecbur olsak hakkında nas varsa başka nastan dolayı tevil etmemiz gerekir. Müteşabihatta olduğu gibi geri kalan da bizim ehl-i sünnete göre yani cumhura göre görüşümüz nedir? Buyurulanların hakikate hamlidir. Mecaz-ı istiareye, kinayeye hamli değildir. Âlûsî bu kafadadır. Zaten selef akidesi üzerinedir.
- 14:38
Yani işte eskiden şafiydi yani aşariydi belki sonra Maturidi yani hanefi oldu Maturidi oldu mu belli değil. Yani fıkıhta hanefi olduğunu biliyoruz. Şafiyeden döndüğünü biliyoruz ama tabi kendi kafasına göre de takılan orta giden bir adamdır. Ehl-i sünnet imamıdır. imam mıdır? Şücüzatı var, bazı şücüzatı var.
- 15:01
O şücüzat da des midir? Oğlu kalkmış karıştırmış mıdır? Meselesi de var. Bunlar da ayrı konular. Ama yani Âlûsî bir şeye temsil demekten en uzak adamdır. Birçok âyet ve hadis-i şeriflerde ve aklın almayacağı mesela kıyamet hallerinde vesair de bazılarının temsil demesi veya mecaza hamletmesine hep itiraz eder.
- 15:28
Biz onun az çok usulünü biliriz. O itirazlarında Biz onun açık usullü biliriz. O itirazlarında hep hakikate hamletilmesi hep hakikate hamle edilmesi mümkün iken mümkün iken, Allah her şeye kadir iken temsile mecaza ne gerek var der ve doğru der. Bizimle görüşümüz olur. Mümkün merkez biz hep hakikattır.
- 15:45
Çünkü neden? Ve ve alâ küşen kadir mükadire. Ne var bunun olmasına? Ne mani var bunun? Şeklinde gideriz. Burada diyor ki elkelâm alâ tarîkı temsil. Yani ve ennehu yine sura geliyorum. Birinci, ikinci meselesine geliyorum.
- 16:07
Şimdi o zaman tezhelü de ikinci. Şimdi tezhelü de ikinci. İnne zelzele tesâti şeyhün azimî şeyh. İzzâ zilziletil arzul zilzâlihâ nefhe-i sâniye diyor. E tezhelü nasıl ikinci olur? Acayip şey. Hoca Efendi'nin geçen konuştuğu konu. Tezhelü nasıl ikinci olur? İkinci de öldükten sonra tirilme var. Tezhelü de kafasına kopuyor kıyamet.
- 16:32
Çocuğu kucağımdan düşürdük haberi yok. Temsil deyince o işi çözdü şimdi. Ne demek temsil? ve ennehu levkânehûnâ murzâtun. Sura ikinci defa üfürüldüğünde bir kadının emzikte bebeği olup onu emzirdiği düşünülseydi ve razî'un, bir de kucağında emzikli bebesi olduğu düşünülseydi bir murza var, bir de razî' var.
- 17:06
Olsaydı böyle bir şey, lezehletil murdâtu emziren kadın gaflet edecekti. an razî'ihâ emzirdiği bebesinden fî hâli irzâ'ihâ yâv tam da emzirdiği anda. Yani emzirme bitmiş, çocuğu şuraya koymuş, meşikte duruyor. Öyle değil. Fî hâli irzâ'ihâ emzikli kadın bebeği emzirme anında bebeği unutuyor. Emzirme anında unutması çok büyük olay yani.
- 17:37
Dünyada pek tasavvur edecek bir şey değil emzirme anında. Yani uyumadıysan bir anda dalar gidersin bir insan. Uyku dahi konuşmuyor. Aklı başında bir emziren anne, emzirme anında çocuk ne olduğunu bilmeden olur mu ya? Çocuk kucağında dal. Haa, niçin gaflet edecekti? lişiddetil evli mahşerin dehşetinin şiddetinden.
- 18:05
ve kedemâ bâdev. İleriyi de böyle anlayacağız. ve tezâvküllü derti hamle hamle. Bir hamile olsaydı ikinci nefha-i sura, nefha-i sur tâvkı ettiği zaman hamile de hamleni vazat ederdi, haberi olmazdı. Şimdi ortalığı yıkıyor bir şey doğurana kadar veyahut da ne sezaryenden ne hastanelerden ne kadar çekenler var.
- 18:28
O zaman doğurur da haberi olmaz. Yani o kadar şiddet var. Mevzu bu diyor. Şimdi veâzeâ zâhirûn temsili mana yani nefha-i saniyede hamile olsaydı, hamleni vazat ederdi, haberi olmazdı. Murzula olsaydı çocuğu düşürürdü yani elinden veya neyse. Çocuk nerede bilmezdi. Çocuk kimdir bilmeyecekti. Bu benim çocuğum mu?
- 18:56
Kimi çocuğum mu? Budur. Bu zâhir olur ne zaman? İzâkânet-i zelzeletü inden nefkati saniyet. Eğer inne zelzelete sâti şeyhün azîm İzâ zülziletil azûzil zâlihâları nefha-i saniyeye hamledersek ki bizim Nebe Suresi'ndeki dersimizle oradayız. İnne yevmel faslî kâne mîkâte yevme yunfakû fissûri. O da nefha-i saniyeye olduğuna göre fettehtûne effâce'a.
- 19:25
Çünkü fevc fevc mahşere gelmek ancak ikide olur. O da iki. Bunlar da ikiyse anladınız. Şimdi o zaman tezhelu ve teza'u temsil tarikiyle. Öyle bir şiddet öyle bir dehşet var ki emzikli olsaydı çocuğunu kaybeden de haberi olmazdı. Hamil olsaydı doğruluğu haberi olmazdı. O kadar büyük dehşete kapılacak herkes.
- 19:56
İkincide yani mahşere kalkar. E mahşere kalkar. Bu temsil tarihi olursa emzikli ve hamile yok olsaydı bu kadar durumumuz kötü olurdu. Peki Evzî yevm-il kıyâmeti yahut da bu kıyamet günü olacak hîne ümr-i adem aleyhisselâm bi ba'si bi ba'si ba'si nâr ve ba'si'l cennet ee sahih hadise geçiyor Buhari'de kıyamet günü işte adem aleyhisselâm'a bi ba'si ba'si nâr
- 20:34
cehennemin mebuslarını çıkart gönder işte kaçta kaç göndereyim işte binde 999 cehenneme gönder buyuruyor bir hadis-i şerif var sahabe-i kiram üzülüyorlar falan ya geçen CNN'de de konusu geçti ya çoğu Ye'cüc Me'cüc'ten olacak siz o kadar üzülmeyin yani bunun binde 990 küsurlar çoğu Ye'cüc Me'cüc'ten olacak falan hadis-i şerifi sahittir bu hadis-i şerif ee takip ettiği zaman
- 21:01
yani adem aleyhisselâm'a zürriyetinden cehennemin adamlarını kaldır gönder mahşerde bu dendiği zaman ee tabi kalan da cennete gitmiş olduğu anlaşılıyor cehennemkileri seçecek innemnekul beyneküllehâdi yurşarû alâ hâli'liddî ee fâre gafiyet dünyâ eğer bunları yani bu zelzeleler ya 2.sura üfürüldüğünde ya da kıyamet günü adem aleyhisselâm'a cehennemlikleri seç gönder
- 21:32
dendiği zaman da olduğu zaman da o zaman mürzâ ile hamile yok temsil tarikiyle olsaydı böyle olurdu yani hatırlıyorum burası bu ama innemnekul eğer biz demezsek neyi demezsek beyneküllehâdin herkes yurşarû mahşere çıkarılacak alâ hâli'liddî fâre gafiyet dünyâ hangi halde dünyadan ayrılmışsa o halde çıkarılacak mesela ben benim bir laflarım var mı orada 100 kilo olarak
- 22:08
gömüldüyse 100 kilo çıkacak yani dünyadan hangi halde ayrıldı son hali muteber dirildi dirileceği zaman son haliyle çıkacak yani son halinde artık sakalı vardıysa yoktuysa beyazdıysa siyahtıysa son haliyle çıkacak ondan sonra ama bu kadar kesin değil bu bir kavl çünkü o zaman yevme yecâlü'l-vildâne şîbâ çocukları yaşlı yapacak diyor ayette o zaman küçük genç ölen
- 22:48
mahşerin şiddetinden dirilirken bembeyaz olacak falan o manada var şimdi bir kavl var ki diyor herkes dünyadan ayrıldığı hal üzere haşredilecek şimdi bu da ağır basan bir kavildir bu olduysa o zaman tezhelûle temsile hamletme gerek yok bu benim kafama daha yatıyor şöyle yatıyor çünkü yine nefh-i saniye ama murza ve hamile var emzikte çocuğunu emzirerken ölen yok mu?
- 23:39
var peki hamileyken ölen çok zaten hamile daha çok emzik anında ölen de vardır illa da hamile ölen çoktur hayvanlardan, insanlardan kadınlardan sen eğer dersen ki herkes dünyadan ayrıldığı hal üzere mahşere çıkacak o zaman fetuhşerul murzaten emzikli emzikli aşçı olur velhamiluhamileten hamile de hamile çıkarsa kema farade fi bazil asar asar dediği hadis-i şerifleri kastediyor
- 24:14
rivayetleri kastediyor asar deyince hadis de girer rivayet de girer yani haber de girer hepsi girer sahabeden gelenler de girer mevkuflar da girer merfuklar zaten girer hepsi girer çünkü asar eserler, haberler öyleyse ama tabi hadis dediğin zaman o başka o Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'den nasıl olanlar girer dolayısıyla bu rivayetlere göre o zaman
- 24:50
eğer biz bunu dersek yani ikinci soru öfkeliyordu herkes dirilirken emzikli herkes dirilirdi ve hamileler de diriliyor o vaziyette o vaziyette dirildiği için ikinci soru üfürülüp mahşere kalkmanın şiddetinden emzikli bebeğini unutuyor hamile doğuruyor, haberi olmuyor mahşere çıkarken
- 25:15
şimdi burada bu bana çıkıyor o zaman temsil demeye lüzum yok ve emmâ izâ kullâ bizâlike eğer biz dersek ki mahşere o halinde çıktığı için o halinde de şiddetten gaflete düşecek dersek eğer yahut dersek bi kevniz zelzeletifik dünya hadi bakalım nefhe-i ula dersek yani inne zelzele tesâti izâ zülziletil arzuleri birinci üfürüş diye dünyada bak
- 25:44
çünkü birinci üfürüş ikinciye kadar dünya devam ediyor dedik ya zelzele dünyada oluyor dersek ki birçok hadis ve birçok meseleden de o zelzelenin o zaman olduğu anlaşılıyor zelzele dünyada dersek buraya kadar hep nefhe-i saniyeden gidiyoruz nefhe-i saniyede iki görüş var ikisi de nefhe-i saniye ya nefhe-i saniyedeki temsil tarihiyle emzikli olsaydı, hamile olsaydı demek
- 26:10
böyle olurdu demek ya da hakikat tarihiyle yani herkes hali üzere haşrı olacağından hakiki murza ve hamile düşürecek, anlamayacak şiddetini ikisi de nefhe-i saniye ama dersek ki bu dünyadadır yani birinci nefhede oluyor böyle bir sarsıntı ve orada hamileler falan, çocuk düşürüyorlar falan bunu da denebilirse efendim feyecüzne ekünel kelam ale hakikati
- 26:43
o zaman temsil demeye lüzum kalmıyor kelam hakikati üzere oluyor yani burada emzikli olsaydı, burada hamile olsaydı böyle olurdu değil hakikaten emzikli çocuğundan gaflet edecek hamile düşük yapacak haberi bile olmayacak ki kolay bir şey değil doğurmak o kadar ağrılı sancılı bir şey ama hiç duymuyor onu neden?
- 27:05
şiddet büyük mevzu bu oğlum anladın mı? şimdi ve lâ yedurru fîkâni temsilen yani biz buna temsil desek de yani emzikli ve hamile bulunsaydı böyle olurdu o kadar büyük şiddet var desek de bu zarar vermez enne elem râcizâk eşeddü ve azamû ve ehvelüm mâ fusufâ ve etammû lişû'î mâ cikurâ fî tevîlke mâ lâ hıve alâ münsifin nebîl diyor yani temsil olsa da hakikat
- 27:41
değil de temsil manası versen de yine kıyametin büyüklüğünü anlatma şiddetini, dehşetini ve hevlinin şuyunu her tarafı kapladığını, herkese çok acayip etki ettiğini falan anlatmak bakımından temsil olması da zarar vermez çünkü kıyametin büyüklüğünü yine anlatır diyor yani hakikatte böyle olu olacak var bir de böyle olsaydı böyle olurdu var temsil bu olsaydı bu olurdu ile
- 28:18
hamileler, murzâiler bu duruma düşecek kesin olacak hakikatte hamiledersen olacak temsil hamiledersen onlar yaşasaydı böyle olurdu o günü görseydi böyle olurdu diye çeviriyor yani diyor ki temsilin de manaya zararı yok çünkü neden? Allah-u Teala bunu söylüyor Allah-u Teala bunu söylediğine göre burada mübâlea olmaz yani mübâlea ne manada olmaz, mübâlea tehkitte olur da
- 28:47
olmayan bir şeyi anlatma babında yalanın kısmı olan mübâlea olmaz Allah-u Teala Kur'an-ı Kerim'de mübâlea yapar ama mübâlea ne yapar? hakiki olan bir şeye tehkit yapar, mübâlea yapar ama o mübâlea ne değildir? birken üç değildir birken üç olursa ikiyle üç yalan olur ama birin kuvvetini anlatırken ne kadar mübâlea yapsan birin içindesin o hakikattan çıkmaz
- 29:16
onun için mübâlea yalanın bir kısmıdır ama bu ayette hadiste değilse bizim gibilerdeki mübâleada ne vardır? efendim yani yalanda olan vardır çünkü neden? abartma yani abartmada ne oluyor? hakikatinden fazlalık hakikatinden bir fazla yalan ama mesela ve idâ râite femmâ râite ne'imen ve mülken kebîrâ büyük bir mülk Efendimiz Hazretleri derdi Allah küçüğe büyükler mi?
- 29:49
O büyüklüyorsa ne kadar büyüktür? şimdi birçok ayette hadiste böyle ifadeler var bu ifadeler mübalağadır ama hakikati anlatmak için mübalağaya bulmuştur yine de yani mesela birçok ayette levler gelir ve lev terâ izil mücrimûne nâkisû rûsîmler mesela ve lev terâ bunların birçok yerinde de cevabı mahsuftur mesela ayette levin cevabı yok tefsirler, müfessirler ne der?
- 30:25
yani bunun cevabı mahsuftur niçin? şiddeti tehvil dehşeti artırmak için çünkü orada mesela müfessirler ne takdir eder? ve lev terâ der keşke bir görseydin cevap yok yani görseydin ne olurdu yani? görseydin mahsuf niçin mahsuf? akıl her tarafa gitsin diye mahsuf yaparsan akıl bir yerden mezkûr yaparsan akıl orada kalır mahsuf yaparsan akıl her bece gider aklı serbest bırakıyor
- 31:13
düşünebileceğin kadar şiddet düşün onun için mahsufu neyle takdir eder? lev râite emrân ev nebîs görürdün ki bir görseydin yani onun için bunlar temsil gibi anlaşılıyor yani temsilinde bu izaha zararı yok yani temsil kabul etmek onun şiddetini büyüklüğünü anlatmaya noksanlık ve helal getirmiyor niye getirmiyor?
- 31:41
efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem o buyurulanları ayetler geldiğinde görmemişti bir görseydin diyor görseydin görmedin yani gördün demekle görseydin demek burada da şimdi olsaydı demekle olacak demek arasında bir fark yok işte çünkü neden? görseydin çok müthiş bir şey görmüş olacaktı e peki bu olacak mı?
- 32:07
olacak veya bu hakikaten böyle midir? hakikaten böyledir yani sen görmedin diye sen görmemiş olman onun şiddetini düşürmüyor yani demek istiyor her yerdeki diğer temsillerimiz var oradaki temsil ne şimdi? e adam işte Allah elsiz ayaksız adamı mahşere getirecek şimdi hadis okuyacağız ondan sonra elsiz ayaksız nasıl gelecek?
- 32:37
yani eli yok ayağı yok ayağı olmayan nasıl gelecek? şimdi kalkmış herif burayı karıştırıyor e şimdi biri de bunu kafası karışmasın veya ayeti inkar etmesin veya hadisi inkar etmesin diye ayette tabi o yok hadise var o şey elsiz ayaksız işi hadisi inkar etmesin diye ayetle arası çelişmesin veya çelişki zaten yok da çelişki gibi görünüp birileri karıştırmasın diye temsil
- 33:07
niye temsil? işte o ııı eli ayağı var aslında da işte eli ayağını Allah efendim azap edecek veya ııı eli ayağı yok kendi gelmeyecek de teetüğüne gelmeyecek de getirilecek melekler onu taşıyacak getirecek falan bu sefer buralara gidiyor e bunlar da ne oluyor? tekellüf ve zorlama oluyor orada temsil demeye bir lüzum yok niye?
- 33:34
eli ayağı yok yok tamam eli ayağını kesmiş Allah azap olsun kendini mahşere gelecek diyor elsiz ayaksız mahşere gelir nasıl gelir? Allah kadir midir? ayaksız adamı yürütme e kadirdir e ben ne yapayım? ha şimdi anladınız mı? buradaki temsille öbür temsiller bir değil öbürlerine ailesi karşıdır ama buradaki mana nedir?
- 34:03
o gün görecek olsaydın neler görürdün? manasıdır ki bu onun olacağına delalet ediyor zaten kesinlikle olacağına bu da böyle bir ilimdir bunu beyan ettim geçen dersle ilgili mülazalar olarak yine ben başka temsillerde bu kadar izah bulacağımı tahmin etmiyorum sizde bakın bulursanız haftaya getirin yani çok iyi değindi yani acayip hakikatine değindi temsiline değindi
- 34:45
nefha-i ule olursa değindi dünyada olursa değindi çok güzel bir izah ben baştan hiç yetersiz zannettim sonra baktım ki bayağı anlıyorsun ama nedir? ailesi dallandırdı budaklandırdı işi onu güzel anladığın zaman şu değildir yani birinci surda öfüründe şimdi dünyada sarsıntı olacak mı? genel manada anlaşılan olacak yani ama yer gök alt üst olacak mı?
- 35:10
olmayacak anlaşılıyor çünkü neden? e çünkü kabirlerdeki ölüler daha yerinde yani onun için buralar hep nefha-i saniyeye gidiyor burada ne yapalım? burada da geliyor şimdi mesela çok ince ilimler var dağlar yürütüldü diyor
- 35:35
şimdi bu dağları yürütülmesi birinci hüfle içme ikinci hüfle içme şimdi bu dağlar meselesi Kur'an'da acayip bir işleniyor dünya kadar değişik ayet var dağlar hakkında yani dağların kıyametteki konumu hakkında bir ayette indikaktan bahsediyor indikâktan bahsediliyor. bir ayette inkisardan bahsediyor Bir âyette İngişzâr'dan bahsediliyor.
- 35:54
bir ayette nesiften bahsediyor bir ayette bulut gibi mururdan bahsediliyor Ahni'l-Menfuş'tan bahsediliyor. yani en az 6-7 Fedükke terdek eden kimin de dek'ten bahsediliyor. kimin de dekten bahsediyor toslatılıyor birbirine Tostlatılıyor birbirine, vuruluyor, kırılıyor falan.
- 36:10
şimdi bunların hangisi birinci surda ikinci surda En sonunda fekâne, çarâba oluyor, en sonunda ortada bir şey kalmıyor. oluyor Şimdi bu, bunları da şimdi bu bunları da görünce görünce anlayacağız ki burada birinci üfü de istediğimiz birinci üfle işte de bir şeyler var ikinci de tasamam olacak zaten mesele bitiyor ama burayı güzel ayırmak lazım yani kafamızda şu ilim oluştu ki
- 36:41
dirilme ve dirilmenin sonrasındakileri mevzu edenler kesinlikle nefha-i saniyeden sonra nefha-i saniye ile beraber başlıyor ve dünyanın son günü bitiyor ahiretin ilk günü başlıyor bu kesin ama işte sarsıntı işte hamilenin çocuğunu düşürmesi gaflete düşecek kadar korkunç sarsıntılar şunlar bunlar falan onlar birinci de de olabilir yani dünya günlerinde de olabilir
- 37:11
kabul edilebilir bir tarafı var mesela dağlar kayalar halinde parçalanıyor da un ufak olmuyor yani birinci üfürüşte nefha-i saniyede dağlar büyük parçalanmalar oluyor ama hallaç pamuğu gibi savruluyor merraz sıhhat bulut gibi uçuyor suyu yıra götürülüyor mütürülüyor o ikinci nefha-i saniyede çünkü dünya kalmıyor dümdüz oluyor yani bunları demek ki sizler bu benim anlattığım usülü
- 37:52
anladıysanız buna göre nüfikalere nüfika fiilleri geldiği zaman yunfakulere manayı artık verirsiniz çünkü ben size yine ne dedim balık tutmaya öğrettim ve nüfikafi suri fe idâhum minele cidâfi ilâ rabbihim yensilun şimdi bu nedir? saniyedir, niçin? e kabirden kalkıyor yani bunu bu şekilde anlarsanız ayette ve hadiste geçen yunfakulere, nüfikalere manayı verirken
- 38:24
ikincide olması gereken şeyi birinciye vermezsiniz bilmiyorum anlatabildimse bu lazım bir bilgiydi benim için de çok müfit oldu bende kafamda bir şeyler oluştu bu kadar saniyedir nüfika, yunfaku, yenfakuyu sıralıyoruz ayette, hadiste görüyoruz tefsirlerde geçiyoruz ama arkadaş tam bir bu bilgiyi ezber eden veremem niye veremem?
- 38:52
görmemişim haşr-i hâlüsünün bu şeyi kafamızı açtık en azından iki şık var o iki şıktan biriyle mevzuyu kurtarırız veyahut da soru soran birine iki şık olmasaydı elimizde tesad gibi ayette, hadiste çelişki var gibi düşerdik içine ama en azından o çelişkileri kafasız çelişkileri, kafasız çelişenler için izale ederken kafası çelişenler için cevabımız tek olmadı.
- 39:16
cevabımız tek olmadı Öyle derse buradan gideriz, böyle derse buradan gideriz. Yani yolumuz çıkmasa girmedi. E bunu da Allah razı olsun, müfessirler olmasa kafadan ben böyle düşünüyorum diye konuşacak halimiz yok. mevzu bu
- 39:33
şimdi ne buyuruyor? inni emel fâsıkâne minkâte onu yaptık bu derse bırakacaktım onu ama önce dersin işte yarım saat kala bitmesine belki de kırk dakika, elli dakika kala bitmesine bu minkâta anlatacağım vakit demirganı var bilmem ne bir şeyler dedim sonra baktım devam etti gitti etti gitti, o zaman mikâta bitti.
- 39:54
o zaman Onda anlatacağım bir şey illa kalmıştır ama şey değil, hepsini söyledim. İnni emel fasılî muhakkak o fasıl günü hakkı batıdan ayırmak. Fasıl ayırmak demek, fasal-i yafsulîden geliyor. Kâhne Allah'ın ezelî ilminde hükmünde kalıyor. ödeninde, takdirinde, zaten olmuştu. Mikata. Mikatın da manalarını anlattık.
- 40:20
Ya dünyanın sonu ya Allah'ın yaratmasının sonu. yaratmasının sonu derken yeni insan yaratması, yoksa cennette bir şey yaratmayacak anlamında değil o. Yaratmaya dikkat edelim şimdi burada. Yaratmasının sonu, ta ondan sonra yaratmayacak öyle bir şey olur mu? Sonsuza kadar yaratacak. Yani ya dünyanın sonu dersek ikinci nefhâ ben bahsediyorum.
- 40:42
Ya da Allah-u Teâlâ'nın yeni insan yaratmasının sonu o zaman birinci nefhâ diye bunları anlatmıştık. Geçen ders bittik, şimdi geliyoruz. Yevm-ül fasıl ne olmuştu Allah'ın ezel-i ilminde? Mi'kat olmuştu. Bir hat olmuştu, bir sınır olmuştu. Fasıl gününden bedel onun yerine ne söyleyebiliriz yani? Bedel yerine demek zaten bir şeyin bedeli onun yeri.
- 41:10
Yerine konan bedel-ül bedel olabilir. Beyan-ül beyan olabilir. Beyan olursa atf-ül beyan demek istiyor yani. Atf-ül beyan olabilir. Onların arasında pek konum olarak fark yok da irab olarak da çok fark olmuyor. Konum olarak da fark olmuyor da etat olarak işte bir değişiklik oluyor. Belki tabii nahivin diğer inceliklerinde, arılanda farklar olur.
- 41:33
Onu her şeyi biliyorum diye konuşmuyorum. Fark yok diyebilmek için olmadığını, detayını bilmek lazım. Yani ona bir şey demiyorum. Ama bildiğimiz kadarıyla onu kaldır, onu koy. Yani bedel de veya atf-ül beyan da yani. İkisi birbirinin yerinde çok geçer, kullanılır. Etat olarak yevme-l fasıl, fasıl günü, ondan bedel yevme-yünfeku, yevme-muzaf.
- 42:00
Yünfeku cümlesi meçül, fiil, muzari, meçül ondan sonra fiil, fissuri neyin içine üflenecek? Fissuri, surun içine. Ondan sonra o da car meczur da onun şeyde olabiliyor, naif faalde olabiliyor. Efendim şimdi bu yünfeku cümledir. Çünkü fiil olduğu için yevmenin muzafı ileyi oluyor. Dolayısıyla yevme zarftır, cümleye muzaftır, cümleye muzaftır.
- 42:39
Onun için yevmeye tek mana verilemez. Muzafiretten ayrılamaz, oraya mana öyle verilemez. Yevme o günkü dersen yanlış olur. Yevme o günkü diye mana veremezsin. Nasıl veriyorsun? O günkü. Fasıl gününden bedel, yevme-yünfeku üfürüleceği gün. Ancak o yünfekuyla birlikte okuman lazım ve birlikte mana vermen lazım.
- 43:02
Muzafilesiz muzaf bir anlam taşımaz. Fasıl gününden bedel, yevme-yünfeku üfürüleceği gün. Neyin içerisine? Fissuri. Sur bir borudur. Boruzandır, büyük bir borudur. Detayları şu anda mevzumuz değildir. Sonra üfürüleceği gün, bu nedir? Bedel-ün, ya bedeldir? Ev, beyan-ün, at-ı beyandır. Ondan bedel, yevme-yünfeku üfürüleceği gün.
- 43:28
Veya ne dersin? İndi yevm-ül fasıl günü. O da ne günüdür? Edatı o zaman, o da ne gündür? Yevme-yünfeku üfürüleceği gündür. At-ı beyan diyense o ne gündür? Beyan ediyor, açıklıyor yani. Öbüründe ondan bedel, onu kaldır, onu koy yani. Fasıl gününü kaldırsak geri nereye koyarız yani? Yevme-yünfeku üfürüleceği günden aynı şey yani.
- 43:52
Fissuri-sura efendim, liyevmel-faslı lam var başına. Yine neye okuyoruz? Yevmel-faslı. Çünkü o nedir? Mahkidir. Cümle hikaye cümlesidir. Ayetteki yevmel-faslı mensup olduğu için innenin ismi diye o lam gelse de başına onu liyevmel-faslı okuyamayız. Çünkü cümle ayettekini naklenmek, hikaye ettiği için liyevmel-faslı ayette geçen yevmel-faslının için beyandır.
- 44:27
Yani at-ı beyandır veya onun bedelidir. Fethe-düne Fethe-düne'nin efendim fası hemen akabinde manası verir. Çünkü sonra üfürülür, üfürülmez. Çok geçmez. Herkes kabrinden dirilir, kalkar. Fethe-düne işte gelirsiniz, geleceğiniz. Neler olarak? Fevçler olarak neler halinde? Efvâcen, fevçler halinde. Fevç, cemaat demektir.
- 45:01
Fevç, fevç, cemaat, cemaat, kurup, kurup demektir. Efvâcen, efendim, entümden haldir. Fethe-i tünesi geleceksiniz. Neler olduğunuz halde, ne hallerde olduğunuz halde, efvâcen ne demek istiyor? Cemaatin, onun da nasb-ı esreyle olduğu için cemaatin oluyor yani, efvâcen üstün. O da onu tefsir ediyor, cemaatin olarak, onun nasb-ı esre olduğu için cemaatin oluyor.
- 45:35
Başka bir kelime olsaydı oraya, ekvâmen mesela olsaydı oraya, ekvâmen üstün olurdu. Ama cemaatin, elif dağlı olduğu için, nasb-ı kestreyle olduğu için, cemaatin, cemaatler halinde geleceksiniz. Nereden çıkarak geleceksiniz? Yani, haricine falan, orada yine takdirsiz, harfi cellere mahsussuz, takdirsiz, yürüyemezsin bu yolda.
- 46:00
Ondan sonra, minel kubûrişin, mini nereye talip edeceksin? Tevdüne gelecek, nereden geleceksin? Minel kubûriş kabirden geleceksin, kabirden geleceksin. Tabi orada yine arada bir haricine, çıkanlar olarak. Nereden? Minel kubûriş kabirlerden. Nereye? İlel mahşeri. Mahşer de olur, mahşir de olur. Haşır alanına.
- 46:19
Haşır zaten sevk etti maalesef. Sevk, işte iteklemek, götürmek, sürmek yani. Türkçesi sürmek. Mahşer, mahşir, haşır alanı, yani sevkiyat alanı. Yani kabirlerinden kalkan, diriltilen, bütün insanların, cinlerin, işte hayvanlara kadar, her şeyin, sürülenek, götürüldüğü ve toplanma. Haşar'a da toplan, topladı manası da var.
- 46:49
Yani mahşir, mecba. Toplanma alanı manasına da gelir. Ondan sonra, tabi toplanma, sevkiyatla toplanma. Yani sürüle sürüle sürüle bir araya getiriliyor yani. O manaya gelir. Şimdi onun için, efendim, mana verecek olsak, inne yevmel fasliye geliyor tekrar. inne yevmel fasliye muhakkak fasıl günü. Ondan bedel, yevmelün fıkhı fı sûru fethetûne efvâce hepsi bir.
- 47:24
Sûra üfürülüp de sizin fevc fel cemaat cemaat kabirden kalkıp mahşere geleceğiniz o gün, innenin haberi daha gelmedi. İnnenin haberi geçen ayette geçti ama, bu onun bedeli olduğu için, bu ayet, daha da devam ediyor. ve fethetûne ye mâ tuf veya ve kat taktiriyle. ve sûra üfürülüp de o da ona mâ tuf. Bütün bu mâ tuf mâ tufun aleyhleriyle beraber topluyorsun.
- 47:57
Bak dikkat et. Dikkat et. Kolay değil. Kolay değil. Anladığın gibi kolay değil. inne yevmel fasliye. Ne oldu? İnne evvel fazlı ne oldu? Kâhne oldu. Kâhne oldu, innenin haberi. İnnen kabir-i kâhnevî katâ oldu velâ. Kâhne fî katâ oldu velâ. Tâ mağubak yevme-i fıkhı fî sûri geldi. Fetehdûne vebâden. Koca bir âyet cümle, cümleyi çeviriyor.
- 48:14
Ve fü tehaddîse mâ fekehdebân. Koca bir atıfla cümleyi çeviriyor. Ve sûyîrât-il cibâle fekehdebân. yani selamün aleyküm, bütün bunlar nereye mağdur? Yevme yunfekuyâ. Yani fete'etûne'ye mağdur. Fete'etûne neyin peşine geliyor? Yunfekû fî s-sûri, yunfekuyâ mağdur. peşindekilerle beraber yevmen-i muzafile-i yunfeghı fıs-sûru fesecdeh vâceb-e füc-câsevâ
- 48:49
fegâhı şerâbene kadar, matuflarıyla beraber hepsi birden yevmen-i fasliden bedel peki bedel olduğu mübdel-i ümmih ne? İnnenin ismi. Müktelümin innenin ismi. O zaman hepsini okuduktan sonra ne diyeceksin? Kâne mî kâte' diyeceksin. İnnenin haberi o zaman geliyor. İşte bunu terkip yapmak böyle bir şey.
- 49:14
Atıfları çözmek böyle bir şey. Atıfları geriye bağlamak çok önemli. Atı geriye bağlamazsan kopuk olursun, koparsın, cümleyi de geriden kopartırsın. Şimdi mesela, mollalara, hocalara, hacalara, benim diyen hocaya bunu sor. İnnî eme'l-fâsli kâne fî gâteden serâbene kadar mânâ verdi adam oldu. bakıyım.
- 49:40
Nasıl verecek? Kâne mîkâta'yı bitirecek. Mîkâta oldu, bitti o iş. Oradan gelecek, yemme o gün, diyecek, ne kadar yanlış. Halbuki sura üfürüleceği gün mikat oldu. O kâne mikataya gitmesi lazım. Bu ne yapacak? Koparacak onu bağlamından. Yemme o gün diyecek. Ulan yemme o gün olur mu sana? Bu zarfı nasıl mânâ veriyorsun o gün?
- 50:05
Sen yemmeyi, yunfakının zarfı yapıyorsun. bu zarfı değil ki ne? Yevmioğlu'nun bu zarfı. Bu sefer ne oldu? Yevmioğlu gün diyecek, Yemme o gün diyecek, yunfakının zarfı üfürülecek sonra. gün fıkıhı üfürülecek sonra, ee, koparttım, bu kolay. Fethedilmesine geleceksiniz, vefâden cemaat cemaat. Sonra ne olacak acabi?
- 50:27
Sonra ne olacak hacı ağabey? Sonra vefütihat açılacak. Hepsine münferit ve müstehnefe mânâsı verecek. Çünkü kolayı bu. Ve herkesin vereceği mânâ bu. Halbuki adam sana onun atf-ı beyanı diyor. Bedeli diyor. Eee? Fethedilme ona mâtuf. Vefütihat fethedilmeye mâtuf. Vefütihata mâtuf. E zincirleme trafik kazası denmez de.
- 50:56
Yani zincirleme ne var burada? Hepsi yevme yunfakûya geliyor, dönüyor. E yevme yunfakû ne? Yevmel faslının bedeli. E bedel ne demek? Onu kaldır, onu koy. E onu kaldır, onu koyursan innenin haberi nerede acabi burada? Ben de sana soruyorum. İnnenin haberi nerede yani? İnnenin haberi kâne mîgâta. Kâne fiil işte.
- 51:23
Hüve, yevme gidiyor mîgâten. Nakıs fiil haberi mensubesiyle. O da bir cümle. O da innenin haberi. Ama yevme yunfakûların hepsi mânâda kâne mîgâtadan önce. Niye önce? E çünkü o innenin isminin bedeli atf-ı beyanı. haberden önce geliyor. E kim veriyor böyle? Hiç kimse vermiyor tefsir okurken. Âyete mânâ ver bakayım.
- 51:53
Yevme o gün yunfakû üfürülecek diyor. E böyle bir ilmî bir tefsir olabilir mi? Hangi hoca yevme o gün yunfakû üfürülecek dediği zaman o hoca mıdır? Yani ilim ehli yevmeyi, yunfakuyu ayrı mânâ verir mi birbirinden ayırarak? Cehalet. Onun için tefsir bütün sarfın, nâivenin işte hepsinin özeti yani. Hepsini iyi anlamazsan tefsiri iyi anlayamazsın.
- 52:21
Hepsini çok iyi anlayacaksın da tefsirden biraz dışı anlayacaksın yani. Bu Kur'an yani. Öyle kolay Mevla'nın kelamını anlamak yani. Evvela elâhetten baştan başta sıfırdan ne geriye irtibatını bul ne atfını belirle, ne beyanını, ne ismini, ne haberini bir şey sorsan bir şey öyle olmaz.
- 52:40
Şimdi onun için ben size mânâyı verdim. Burada fevç fevç geleceksiniz buyuruyor. Zaten yunfakû fi'l-muzârî'dir. Fethetûne fi'l-muzârî'dir. Muzârî olarak atfedilmiş Muzârî cümlesine falan orada da bir müşkilat çıkmıyor. Ama tabii vefıtihat olunca ilerisi vefıtihatta fethetûne at olunca mâzî muzârî atfedilmiş oluyor.
- 53:12
Mâzî'nin ve tüftehû buyurulmayıp vefıtihat onda incelikler var, onları konuşuruz. Ama burada sorun yok. Yunfakû fethetûne üfürülecek, siz de geleceksiniz. İşte o gün mikat oldu. Tahin edilmiş bir gün oldu. Rûhiye rivâyet olunmuştur.
- 53:35
Şimdi tabii yani Şihâb mübarek adamın hadise mevzû İbn-i Hacer mevzû dedi diyor. Bazı eserleri onun üzerine layihadır dedi diyor. Falan filan. Rûhu'l-Beyân sahibi burada çok şey yapıyor sinirleniyor hadise mevzû diyenlere falan. Tefsir sayfelerinde geçiyor diyor. Bir de Rûhu'l-Beyân'dakine hadise sokmuşlar.
- 54:00
Beyzâvî'de çok hadis almaz. Beyzâvî metinlerde hadis çok almaz. Onun için böyle kıssamışsa da almaz. Bir gün Seyyid Muhammed Alevî el-Mâlikî Hazretleri'ne oturuyoruz. Tarsus'ta mı işte şeyde mi filan Ashab-ı Kehf'in yerini konuşuluyor, Afşin'de mi filan Maraş'ın. İşte Tarsus'ta olduk rivâyetleri kuvvetli.
- 54:22
Ben de görmüştüm onu Kehf Sûresi'ni okumuştum talebeliğimizde. Biz Kehf Sûresi'ni okumuştuk Beyzâvî'de. Efendi Hazretleri hani Bir cüz Beyzâvî'den, bir cüz Celâleyn'den, bir cüz Nesefî'den buyurduğu zamanda biz Beyzâvî'den okumuştuk. Kehf Sûresi'ni okumuştuk yani Rasûlullah Hocamızdan Ahmetullah Aleyh. İşte 79-80'de 80'nin başlarında oradan aklımda
- 54:44
aklımda ama tabi yine oradan da 20-25 sene geçmişti o zaman. Şimdi olmuş 45 seneyi geçmiş. Ondan sonra, ben de dedim ki işte Ondan sonra Arapça konuşmaya uğraşıyorum işte falan. E dedim, rivayet olunca kolay konuşuyorum zaten hadis-i ayet Arapça, sırf Arapça diye. E dedim, Tarsus'ta işte falan İbn-i Abbas ile Hazret-i Muaviye'ye gittiler.
- 55:05
İşte Hazret-i Muaviye adam gönderdi. Gidebildiğin kadar git. Hani, mübarekler çürümediler de belki buluruz mağaranın bir bölümünde falan. Ondan sonra, İbn-i Abbas dedim işte Allah senden daha hayırlısını Ondan men etti Sen mi korkmayacaksın, adamlar mı korkmayacak? Resûlullah men etti. Sallâllâhu aleyhi ve sellem Şeklinde, yine Hazret-i Muaviye yine de bir şey yapmadı.
- 55:39
Gidebildiğiniz yere kadar gittiler. İşte mağarada bir yere geldiler. Bir yere gelince bir ateş çıktı. Püskürttü bunları. Mesele anlaşıldı falan. Nedir dedi bu? Dedim Beyzavi'de. Mümkün değil dede. Ne dedim? Beyzavi böyle bir şeyleri yazmazdı. Hakikaten Beyzavi şey. Burada Ruviye'de bir hadis almış. Hiç Beyzavi'nin usulünde böyle bir şey.
- 56:04
Yok. Çok da uzun bir hadis almış yani. Bir defa uzun konuşmaz. İki, böyle rivayetlere yer vermez yani. Ben de hemen açtım. Kitabı getirdim götürdüm. Acayip dedi ya. Acayip dedi ya. Yani Beyzavi bu kadar kısa ya. Tarsus'ta şöyle olmuş, böyle olmuş. Nereden girmiş dedi ya. E girmiş dedim ya. Anladın mı?
- 56:25
Şimdi onun için burada da Beyzavi bu hadise girmiş. Şimdi İsmail Hakkı Hazretleri de diyor ki. Ya tefsirlerin sayfalarında geçen rivayetler hemen mevzudur. Uydurmadır. Demeyin. Manen rivayet olabilir. Zayıf denebilir. Zayıf da olsa terkibü terhib fazali amel babında okunur, dinlenir, amel edilir, nakdedilir, caizdir falan filan.
- 56:49
Bayağı da bir esip gürlüyor yani. Bu hadise o da almış. Tabi Beyzavi aldıktan sonra. Ancak yarın akşam bizim ilmi şeyde şurada toplantımız var. İlmi şurayı pek yapamıyoruz. Çarşamba işte aynı son çarşambaları yapıyorduk bilmiyorum bu haftaya denk geldi. Yarın Hüseyin Avni Hoca'yı da illa çağırdım. O bu işlerde tabi çok ilmi var.
- 57:14
Şimdi mesela Rûhu'l-Beyân sahibinin, İsmail Hakkı Hazretleri diyor bir usulü fıkıhı yazdı. Usulü fıkıhta Hüseyin Avni Hoca zirvedir yani. Zirvedir. Usulü hadiste. Zirvedir. Usulü fıkıht değil de. usulü fıkıhtan da haberi var tabi. Alim adam da. Efendim seni büyük alim dedi onun için.
- 57:34
Şimdi usulü hadiste görmediği kitap yok yani. Yüzlerce usulü hadis okumuş. O noktada mesela benim o konuda tetebbuatım az. Fakat mesela diyor ki İsmail Hakkı Bursevi'yi işte onun tam özel adını bulamadık. Şimdi Şerhu Nuhbetü'l-Fiker İbn-i Hacer'in Nuhbetü'l-Fiker'in üzerine İbn-i Hacer'in Nüzhetü'n-Nazar diye kendi şerh yazmış.
- 57:55
Onun üzerine de İsmail Hakkı Bursevi Hazretleri Arapça bir şerh yazmış. Ama baya büyük. Mesela ben şimdi Süleymaniye'ye sabah baktırdım ondan duydum. Süleymaniye'den buldurdum mesela yedi nüsha. Yani 450 vara kadar gidiyor. Yani demek ki yazının büyük yazılması, küçük yazılmasına da değişir. Mahdut çünkü.
- 58:16
Ama diyor ben diyor usulü hadis üzerine İsmail Hakkı Bursevi'nin yazdığı o kitabın mislini mislini görmedim diyor. Tabi o da Aliyyü'l-Kârî'den baya istifade etmiş. Ama Aliyyü'l-Kârî'nin adını çok anmamış. Aliyyü'l-Kârî'ye de kızıyormuş. Niye kızıyor? Muhittin İbni Arabi'ye çatıyor diye. Çünkü Rûhu'l-Beyân Sahibi İbni Arabici'dir.
- 58:40
Kaddesallâhu asrâru l-âliye. Dolayısıyla böyle olaylar var. Ondan da almış ama o da ona öyle bir katkı sunmuş ki kitaba. Şimdi onu bakalım dizdirebilir miyiz? Yani usulü hadiste diyor Hüseyin Avni Hoca demese ben bunu başkasından çok itibar etmem yani. Usulü hadiste bu kadar kitap okudum. Rûhu'l-Beyân Sahibi'nin usulü hadisteki anlayışı tabi bizim kafamız zaten.
- 59:06
Anlatış tarzı acayip ilim var diyor. Böyle bir ilim hiçbir kitapta yok diyor. İşte şimdi onun yazması onda varmış kaybetmiş. Getiremiyor derse getiremeyeceğim dedi de biz bulduk şimdi de yazmalarını bize baskı yetiştiremeyebilir. Yarın akşam bu konular konuşulacak. İşte kalender hocaların vesaire hoca benlerin sizin burada fıkıh yetnek hocaların da toplandı.
- 59:28
Meclis kurulacak. Gündemimiz zayıf hadisler mevzu rivayetler ve Evliyaullah'ın keşifle tespit ettiği hadislerin kabulü vesaireler yarınki gündemimiz bu. Ha orada ne anlaşabilecek miyiz ne çıkaracağız Allah aşkına anlaşırız da çünkü Efendi Hazretleri
- 59:59
Efendi Hazretleri gibi, Ali Haydar Efendi Hazretleri gibi ya el yazmaları Efendi Baba'nın dolu bizde var. O kaynaklara da müracaat edilince hakemlik kolay olur. Bir orta yol bulunacak. İnşaAllah o da bir bildirgeyle sonra siteye bir şeyler koyuyorduk epeydir koyamıyoruz. En son şeyde haç aylarında umre meselesi kondu herhalde öyle hatırlıyorum.
- 1:00:21
En son çıkan şey oydu. Şevval'de umreye gitme meselesi. O güzel karara bağlandı. Şimdi bu da inşaAllah bir karara bağlanırsa güzel ilmi bir şeyler hazırlıklar olur. Benim zaten bu işte ilmi çok hazırlığım var. Zayıf hadisle ilgili dergide 8-10 yazı yazmıştım. Regaib namazı hakkında ayrı onun hakkında ayrı bunun hakkında ayrı mesela.
- 1:00:43
E şimdi Regaib namazı Hüseyin Avni Hoca mevzu değil diyor. E şimdi sifil hocalar şunlar bunlar bid'at uydurma bilmem ne. Resulullah'a iftira Hüseyin hocalar falan. Ya koca Aliyyü'l-Kârî çok büyük muhaddis yani. Aliyyü'l-Kârî diyor ki zayıftır. Zayıftır mevzu denmez diyor. El-Edeb fi Receb'de yani. E şimdi sen Konevi ne diyor geçen gün bunun şeyinde bak.
- 1:01:10
Ruviye'nin nevasıyla bunun şeyinde Konevi diyor ki Allame İsmail Konevi Hâşiye'de diyor ki bunu diyor işte İbn-i Arrâk rivayet ettiyse hani rivayet etti sayıyor sayıyor işte neyse senediyle rivayet edenleri sayıyor yani. O burada Ruviye demiş yani. Ruviye zaten zayıf demektir. Yani Ruviye dedim ki hala Resulullah demiyorsa da
- 1:01:37
Ruviye ile diyorsa bir zayıf oluna bir telalet ve işaret vardır. Ama konu nedir? Mahşerde insanların başına gelecekler. Günahkarların başına gelecekler. Konu nedir? Konu terhip konusudur. Terhip ne demek? Korkutmak demek. Tergibü terhip babında, menakıpta Hazreti Ali'nin cengaverlikleri Tazahilde şu namazı kılan şu kadar sevap var konuları
- 1:02:03
Şu gün oruç tutan şu kadar sevap var konuları bunlar kitaplarımız dolu bunlarla. Hatta Kütüb-ü Sitte'de olan, Tis'ada olanları zaten konuşmuyoruz. Onlar genel manada say kabul ediyoruz. Ama diğer mevzi kitaplarında, meşayihın kitaplarında, tasavvuf kitaplarında İhyâ-i Ulûmi'd-Dîn Gazali'de, yani Gunye'de, İmam Abdülkadir Geylani bunlar da çok var.
- 1:02:25
Daha dolu, Nüzhetü'l-Mecâlis işte, Rûhu'l-Beyân dolu bunlarla. Bütün bunlar da geçenler hakkında. Dolayısıyla Diyor ki, Mehtülife fî vazahî fe yesûhu rivâtu Ben ondan bir kaide çıkartmıştım kafama göre. Sonra onu delillendirememiştim. Ha bu sizin ders olmasa tam o net ifadeyi bulamamıştım.
- 1:02:50
Şimdi Konevi'den buldum bugün şeye koydum. Bir de dosya hazırlamıştım. Kitap da hazırlıyorum. Zayıf hadis şeyinde. Bir hadise mevzu diyen var, değil diyen varsa İhtilafa girdi. İhtilafa girersen fe yesûhu rivâtu onu nakletmek caizdir. Çünkü neden? İttifakla mevzu değil. Dolayısıyla bir muhaddis bile mevzu değil dese rivâtı caizdir.
- 1:03:19
Çünkü zaten bir muhaddisin mevzu değil demesi için onun şeriatın temelleriyle çatışmaması lazım. Şeriatın temelleriyle çatışsana hangi muhaddis mevzu değil diyebilir. Dolayısıyla senet ve istat üzerinde takılanlar vardıysa râviler üzerinde takılanlar vardıysa öbürü de bunu kabul ediyorsa mesela orada İbn-i Salâh, İbn-i Abdüsselam çekişmesi herhalde var.
- 1:03:50
Veyahut işte El-Müsâcele diye kitap var. Regaib namazı hakkında. Sırf Müsacele'de bir taraf mevzu olduğunu ispat için hadisin bütün eleklemiş yer kelimesini tek tek inceliyor. Öbürü de İbn-i Salâh o kesin ki Nevevi'nin hocası. E Nevevi kalkmış, baş bidattır deyip duruyor. E Nevevi'yi okutan adam mukaddimenin sahibi İbn-i Salâh'tır.
- 1:04:15
E İbn-i Salâh öyle bir mücadele veriyor ki kesinlikle efendim ben edemezsiniz diyor. Madde madde 20-15 yıl önce yazdım bunu. Tabi şimdi çok kaynaklara ulaştım. O zaman Şamile yoktu bir şey yoktu. Bir şeyi aradığım zaman 40 tane kaynak çıkmıyordu yani. Benim yazdığım dönemde. Dolayısıyla ki o zamanki imkanlarıma göre bile ben onları buldum.
- 1:04:37
E sen şimdi bir âlim bile bunu mesela Demîrî, Hayâtü'l-Hayevân sahibi. Şimdi Demîrî, Aliyyü'l-Kârî çok insaflı bir adam. Bu konularda insaflı. Bazı işlerde karışıklığı var. Ama ama orada diyor ki Demîrî diyor büyük muhaddistir. Demîrî naklettiyse bunu diyor, tamam diyor. Ya bunlar önemli şeyler ya. Han Efendi Hazretleri'ne bakarsanız İsmet Baba ne demiş?
- 1:04:59
Vefil hadis demiş. Hadis de o zaman diyor, İsmet Baba hadis dediyse. Ya sen İsmet Baba hadis dediyse, hadis de diyen Efendi Hazretleri, Gazali hadis dediyse, Abdülkadir Geylani hadis dediyse, sen ona hadis değil dersen Efendi seni ne yapar? Kötü yapar yani. Kovar yani, çık dışarı. Bunları rastladık yani.
- 1:05:17
Zayıf diyenlere, mayıf diyenlere neler etti yani. Onun için bu arada mevzu nedir? Hafız Münziri, tergib-i terhib sahibi muazzam büyük bir muhaddistir yani. Muhaddislikte çok çok büyüktür yani. İbn-i Hacerlerden falan önce markadır yani. Abdülazım Münziri. E Münziri ne diyor? Diyor ki burada bütün muhaddisler fazilet, menkıbe, tergib, terhib işlerinde tesahül ederler.
- 1:05:45
Ahmet İbni Hanbel de diyor bunu. Muhammed İbni Mehdi, en büyük muhaddislerden. İbni Mehdi de diyor bunu. Bütün muhaddisler, tek tek kaynaklarını yazdım. Tek tek tek tek yazdım. Dolu, sayfalar dolusu yazdım. Ahkam hadislerinde teşeddüt ederiz. Helal haram konuşulunca ince eleriz, sık dokuruz. Ama menkıbe, faziletli amel, namaz, zikir,
- 1:06:08
orucun sevabı, sahabeden şöyle cenge haberlik yapmış, harpte falan, menkıbe, Fatıma Annemizin faziletleri işte, Hasan Hüseyin Efendimiz'in sofrası, bilmem ne. Bu gibi baplarda, konularda, siyer, siyerdeki detaylar daha, bunlar da tesahül. Tesahül ne demek? Müsamahalı davranırsın. Değişmeyiz yani. Nereden gelirse, bak bak bak, feyyarvûnâ min kulli hâd.
- 1:06:34
İbare böyle. Bu konuları herkesten rivayet ederler. Herkesten. Ama ahkem hadislerini herkesten rivayet etmezler. Mevzu bu. Bunu deşip de, efendim şu namazı kılan şey var, ya farz demedik, vacip demedik. Kılarsa kılar, kılmazsa kılmaz yani. Kazası olanlar kazasına ağırlık versin deniyor. Bilmem ne. Yok büyük pitahat, yok günaha girersiniz.
- 1:07:00
Ya ne dedi Sifil Hoca? Yine bir Maliki ulemasından birinden delil getirdi falan ama çok, çok. Evet. İçki içenler, Regaib namazı kılanlardan ehvendir. Niye? Regaib namazı kılan, bid'ata sünnet dediği için sapıtıyormuş, içki içen haram olduğunu bilerek içiyormuş yani. Bunu da Maliki âlimlerden biri demiş.
- 1:07:25
E demiş, doğru mu demiş yani? Yanlış demiş işte. Aliyyü'l-Kârî de ne diyor? Nevevi'ye çatıyor. Bid'attır ve dalalettir. O kadar hadisin kaynakları var. Aliyyü'l-Kârî'nin yani senediyle zikrediyor. Şey dedi ki, çok sinirim bozuldu dedi bu olayla karışınca Hüseyin Avni Hoca, ben bunun senedinden beraber mevzu olmadığını ispat edeceğim dedi.
- 1:07:47
Ve tabii ben o şeyinde, onun dalında değilim. Usulü hadise göre bir gitti, Hibetullah es-Sakatî den geliyor Abdülkadir Geylani'ye. O arada kopukluk varmış Hibetullah es-Sakatî, onunla görüşememiş, görüştüğünde 9 yaşındaymış. O da gitti usulü hadisten tak, 9 yaşında aklı başında olursa kabul edilir rivayeti.
- 1:08:13
E sen 9 yaşında bile olsa eklenmiş oldu şey, senet eklenmiş oldu. Bunlar nereden itiraz ediyor? Senedin kopukluğundan. Neymiş? O 9 yaşındaymış, onunla görüşememiş. Nasıl görüşemez 9 yaşında? Ben 7 yaşından sonra, 9 yaşına kadar senelerce ben yanımda neler duydum neler gördüm. Kafamda başımdaydı, niye ben?
- 1:08:33
Oradan hatırlamayayım bir şey. Dolayısıyla usulü hadise göre dedi. Bu hadis mevzu değil. Abdülkadir Geylani çok büyüktür, ne buyurduysa odur. Onu demiyorum dedi, o tamam ama ben bunu usulü hadise göre tespit ettim. Esas dedi bunu konuşanlar usulü hadise göre mağlupturlar dedi.
- 1:08:53
Şimdi onun için güçlerimizi birleştireceğiz ondan. Bir de ondan dedim sen de malzemelerini topla. Topluyor, topluyor, topluyor, kitap yazmıyor. Kitap çıkaramıyor. Malzemeler kalıyor. Dedim sen malzemeleri bana ver. Ben zaten bayağı bir hazırlık yaptım. O malzemelerine katıyım. Usulü hadisten de güzel kaynaklı.
- 1:09:11
Bu konuyu vüzuha kavuşturalım. Sen Ahmet İbni Hanbel'den tahammül müttakissin. Hafız Münziri'den tahammül müadditsin. İbni Salah'tan tahammül edersin. Aliyyü'l-Kârî diyor bu ne biçim laf ya. Millet namaz kılıyor diyor. Zaten namaz umumata giriyor. Yani namaz, secde, rükû bunlar İslam'da fazileti beyan edilen sahih hadislerde ayetlerde geçen hukuksuzlar.
- 1:09:38
Bunlar zaten umumata giriyor. Umumata girdiği zaman sen özelde bunu ihraç etmen için şeriata şurası muhalif demen lazım. Şeriata şurası muhalif demedik. Muhalif demedikten sonra, diyemedikten sonra zaten umumata giriyor. Umumat diye bir tabir var. Umumat. Ayet ve hadislerde geçen umumi ifadeler. Velkımız salâ.
- 1:10:00
Has salâtu hayrun mevzûin. Tayin edilen ibadetlerin en hayırlısı namazdır. Bitti, sahih hadis. Amelin en hayırlısı namaz. Secdenin faziletleri. Kim Allah için bir kere secde ederse şunlar. E umumat bu zaten. E bu adam da bu namazı kılarsa şu kadar secde yapacak. Umumata giriyor zaten. E sen bunu umumattan ihraç etmen için uğraşmıyorsun.
- 1:10:21
E bidattır, cehalettir. Aliyyü'l-Kârî de diyor ya bu nasıl bir şeydir diyor. Bu nasıl bir laf diyor ya? Bu denir mi diyor namaza bidat, cehalet mesela? Çok güzel. E şey de diyor Abdülhak Dehlevi. Abdülhak Dehlevi büyük muhaddisi. Muhammed Bâkîbillah'ın mürididir. İmam-ı Rabbani Hazretleri'nde ihvan kardeşidir.
- 1:10:41
Baştan biraz İmam-ı Rabbani Hazretleri'ni tam anlamadı falan. Çünkü şeyhine bağlı ya, aynı şeyhten şeyler ama sonra İmam-ı Rabbani Hazretleri'ne anladı yani büyüklüğünü. Ama Abdülhak Dehlevi, sen ne diyorsun ya? Onun Lem'aât'ı var mesela. Mişkat üzerine misli yok. Lem'aâtü't-Tenkîh. Ondan sonra. Mâ sebete bi's-sünne diye bir kitabı var.
- 1:11:04
Fî eyyâm-ı sene. Senenin günlerinde sünnetle sabit olan namazlar ve ibadetler. O kitabı çok tavsiye ederim. Çok ilmi bir eser, Abdülhak Dehlevi. Mesela orada ya diyor, şaşırdım kaldım bu Nevevi'nin işine diyor ya. Mübarek adam diyor, nice nafilede, nice şeyleri diyor, zayıfları, şeyleri, hepsini kabul ediyor.
- 1:11:22
Burada bu kadar şey var, buraya kalktı diyor. Çatıyor gidiyor. Hiç böyle yapmaması gerekirdi. Bu şekilde bid'at ifadesi kullanmaması gerekirdi. Çünkü buna mevzu demeyenler var, sabit diyenler var. İt kaynakları var diyor falan. Mevzu bu. Onun için biz bakacağımız nokta nedir? Muteber âlimlerin
- 1:11:51
en azından en azından tevekkuf. Yani ne demek tevekkuf? Duraklayacaksın. Yani mevzu demeyeceksin. Başkaları mevzu dese de sen muteber bir âlim bunu yazmış. Bitti. Kâdî İyâz bir hadis naklediyor. Şifa-i Şerif'in metninde hiçbir kitapta kaynağı yok.
- 1:12:18
Şimdi Delci Delci'nin şeridi de yeni basıldı, çok muazzam. El-İstifa adı altı cilt çıktı, muhteşem, güzel basılmış. Şifa-i Şerif şerif. Delci diyor ki Lâ edrî men revâhu. Ben bilmiyorum kim rivayet etti bunu. Doğru demiş adam. Yok çünkü bir yerde. Aliyyü'l-Kârîde Şifa-i Şerif'inde diyor ki kefâke en revâhul müellif Kâdî İyâz'ın rivayet etmesi sana yetmedi mi diyor.
- 1:12:49
Yennû min kibâril muhaddisin. Kâdî İyâz El-İkmal sahibi müslim şarihi Kâdî İyâz çok büyük. Onun hakkında bir eser hazırladım şu anda, sırf onun hakkında. Kâdî İyâz'ın rivayet etmesi yetmedi mi sana diyor. Ama kaynak ararsan Kâdî İyâz'dan başkasına rivayet etmemiş yani. Dolayısıyla bir âlim muteber bir âlimse o da bir şey rivayet ettiyse en azından sahih demesen de
- 1:13:16
hasen demesen de vesaire de tevekkuf. Ne demek tevekkuf? En azından mevzu deme. Çünkü mevzu dersen de başka tehlikeye düşüyorsun. O adamın da aldığı bir yer var. O da Kâdî İyâz yani. O da Kâdî Beyzâvî yani. O da normal bir vatandaş değil. O da almış Sâlebi'den. E Sâlebi kaç? Dört yüzlü. Sâlebi Vahidi'den.
- 1:13:40
Vahidiler bunlar çok büyük muhaddisler. Senette hepsi şeyleri. Rivayetleri yani. Dolayısıyla en azından tevekkuf edersin. Başına bela açma. En azından. Mana versin geçersin yani. Burası nedir? Terhiptir. Korkutma babındadır bu hadis-i şerif. Dolayısıyla efendim diğerleri bunu kabul etmiş mesela. Şeyhzâde de peşin bir şey dememiş.
- 1:14:04
Şihâb mübarek. Zaten her surenin sonunda fazilet hakkında hadis var. Onda ne işte Nuh ibn-i Meryem diye bir zat var. İşte Nuh ibn-i Meryem surelerin faziletleri hakkında Übey İbn-i Ka'b isnatla bir şey uydurmuş. Nuh ibn-i Melek'in üzerine atmışlar, gitmişler yani. Halbuki şimdi Zahidül Kevseri diyor ki Nuh ibn-i Melek'e büyük iftira yapılmış.
- 1:14:31
Çünkü İmam-ı Azam'ın talebesi olduğundan İmam-ı Azam'a biliyorsunuz gıcıklıklar çok oldu bu Ökseride hadis-i şeriflerde şeyleri biliyorsunuz. Ebu Nuaym'ın durumunu biliyorsunuz. Hatip Bağdadi'nin durumunu biliyorsunuz. Şu durumudur. Nuh ibn-i Melek'e bindirmişler sırf İmam-ı Azam talebesi diye. talebesi diye aslında Nuh ibn-i Melek'in
- 1:14:49
Sika güvenilir bir muhaddis ve ravi olduğunu. Şimdi bütün kitapta Nuh ibn-i Meryem uydurdu bunları, bilmem ne. Neden? Hep Hanefi olmayanlardan geliyor konu. Ondan sonra Nuh ibn-i Meryem değil mi? İmam-ı Azam'dan mı, adamı diye. Bak Zahidül Kevseri bunu çözmüş. Ya en güvenilir adama, mezhep taassubundan dolayı, sırf İmam-ı Azam'dan yetişti diye kalkıyor, Bu gibi oyunlar da var.
- 1:15:17
Onun için, bizim için muteber olan nedir? Mahmud Efendi Hazretlerimiz, Ali Haydar Efendimiz, Babamız, Kaddesi Allahü Teala, bütün ulemamız, meşayahımızın Mamdûb el-Nâzim, Alâ Edem el-Babamûz. kaddesallahu sırrahu. itibar ettiği yüzlerce, binlerce kaynak var. Bu kaynaklarda gördüklerimizi en azından sahih demesek bile mevzuda demeyip tevekkuf edip bir yerde görmüştür.
- 1:15:35
Ben ondan naklediyorum. Ben nakilciyim. Mesul olmam. Resulullah Sallallahu Aleyhi ve Sellem'e bir iftira etmiş değilim. Naklettiğim kaynak da şurasıdır. Dedikten sonra mevzuda helal arama taalluk etmiyorsan, ahkam değilse sana bir vebal gelmez. Aksine hadis-i şeriflerde men beleğe ve anilâhe fazîleti ünü işte kime bir faziletli rivayet gelirse
- 1:16:02
fe amil ebi'i, fe ehezebi'i de var, imanen ve araca'a sevâbi'i işte sevabını umarak, hüsn-ü zanne, amel etse bir namaz duydu, bir oruç duydu, tuttu. Buyuruyor ki atâllâhu zâlik Allah ona o mükâfatı verir diyor. Verirden sonra ne diyor biliyor musun? ve inden mekûnke zâlik hadisin hasta olmasa da diyor.
- 1:16:24
Bunu nerede diyor? Hadiste diyor. Bir sayfa kaynak verdi. Bu Ahmet bin Hanbel'de var. Hakîm-i Tirmizî Nevâdiru'l-Usûl'de var. Ebu Ya'lâ ooo bir sayfa kaynak var. Sırf bu hadise. Ve bu hadis üzerine durdum. Bütün muhaddislerin çoğu hadis hasendir diyor. Hasenli gayriyidir. Zürkani hasenli gayriyidir. Çünkü neden?
- 1:16:50
Ahmet bin Hanbel ya. Ahmet bin Hanbel'de hasenden aşağı hadis yok. Kınnevci diyor ki Ahmet bin Hanbel'de en aşağısı hasendir. Müsned. Müsned'de söylüyor, kul tü evleme kul gü. Ben o fazileti söylemiş olsam da söylemiş olmasam da madem faziletli amel, amel edene Allah verir diyor. E kul tü evleme kul gü.
- 1:17:13
Ve inkâne lezî hattesehu kâzıben. Ona rivayet eden yalancı da olsa diyor. Bak hadis bunlar hepsi hadis lafzı. Ve inleme kul gü var. Ve inkâne lezî hattesehu kâzıben var. Anladın mı? Ve inleme günke zâlik var. A'tâhullâhu zâlik. Allah ona o ecri verir. Niye verir? E çünkü hadis-i şerif diyor, faziletli amel bir rivayet ulaştı.
- 1:17:36
E kimden? Ömer Nesefi yazmış. Niye amel etmiş? Şir'atü'l-İslam'da yazıyor. Rûhu'l-Beyân'da geçiyor böyle bir namaz. E kıldım yani. Allah verir. Ben bunu araştırmama bir lüzum yok ki burada teşvik edilen şey namaz yani. Namazda umumata giriyor. Oradan girersin zaten. Hatta onu da düşür. İmanen, zayıf hadiste sübütüne inanma şartı yok, inanmamak lazım.
- 1:18:00
E imanen diyor hadiste falan. Orada diyor imanen demek, o hadisin özeline, sahih olduğuna inanmak demek değil ki diyor. Zerkeşi'yi anlatıyor, Efsa'yı anlatıyor, İbn-i Hacer-i Mekkî'yi anlatıyor. Oradaki imanen bir, Allah'ın fazl-ı kereminin genişliğine ve bu müjdenin de umumata girdiğine inanarak. O rivayetin hususiyetine değil.
- 1:18:22
Bak çok ince işler, çok! Onun için hiçbir şey bilmeden çıkmış oradan, efendim cübbeli hadis uyduruyor. Mahmut Eren böyle konuşuyor. Yahu hadis uyduracak kadar ilmim yok ki. O kadar sapık da değilim. Hadis uydurmak ne demek ya? Bak o kadar cahil ki uydurma rivayetleri naklediyor demiyor. Bak uydurma rivayetleri nakletmekle uydurmak arasında ne kadar fark var biliyor musun?
- 1:18:55
Gökte yer arası kadar. Çünkü neden? Uyduran için hadis usulünde ne dönüyor? Yaza-ül hadis. Yani olmayan bir şeyi uyduruyor. Yaza-ül hadis. Ama uydurma rivayeti naklediyor olunca ne demesi lazım? Yervil mevzuat. Uydurmaları rivayet ediyor başka, uyduruyor başka. Bu bana ne diyor? Uyduruyor diyor. Vallahi billahi ki ben kitaplarda bir yerde görmediğim hiçbir şeyi kendim düzmedim.
- 1:19:26
O zaman ben uydurmuyorum. E sen ne yapıyorsun şimdi? Uydurmayana uyduruyor diyerek müfterisin. Ve gedeal gene zil müfterin. Allah belanı versin. Müfteriyle cezasını verecek. E çünkü neden? Uyduruyor ne demek ya? Uyduruyor demek kafir demek ya. Kasıtlı uyduruyorum. Oturdum gece kurdum. durdum gece kurdum yani, ibaret uyduruyorum ya ha, uydurma rivayet naklediyor diyebilirsin
- 1:19:52
ben de derim ki senin uydurma dediğine Abdülkadir Geylani uydurma demiyor Aliyyü'l-Kârî uydurma demiyor felan felan âlim Ebu Tâlib-i Mekkî, yüzlerce, binlerce evliyaullah uydurma demiyor sen bin ebediyle, şunun namından, iki yerden uydurma rivayeti alabilirsin ama ben uydurma demeyenlere güvenerek ve luhdetu ale nâkil mesuliyette nâkile aittir ben buradan Allah'ın indinde sıyrılırım
- 1:20:17
çünkü neden sıyrılırım Allah bana dese sen millete niye namaz kıldırdın bunları anlattın, anlattın, anlattın o millet de sabaha kadar namaz kıldı e şimdi Allah bana niye bunlar, beş yüz kere secde yaptı ya Fuzuli demesi yani belli ha yarın bugün Resûlullah Sallâllâhü Aleyhi ve Sellem size bana hadis uydurdun demez e çünkü ben uydurmadım ya
- 1:20:39
evladım ne yaptın, ne yapsan, artık ben gelen kitabında gördüm ya Resûlullah tamam, tamam onu da demez niye onu deme, bana madalya takacak ya Sallâllâhü Aleyhi ve Sellem çünkü de alnı secdeye gelmeyenleri secdeye yatırıyoruz, ne yapalım mesele uyduruyor, ama diyoruz ki bak kaza namazı olan yüz rekat sabaha kadar kılıp, bak kazalarınızı kılın falan filan onları da anlatıyoruz
- 1:20:59
ama adam yine kılmayacak yine kılmayacak, bari bir Allah desin yani çünkü kazayı da kılmıyor sanki yüz rekatı kılmasa kazayı kılacak yani Efendimiz Hazretleri orada bu gecenin en önemli namazı diyor çok mühim yüz rekatı kılın e Efendimiz Hazretleri'nin dediği ona mevzu diyorlar işte Efendimiz Hazretleri mihrapta kendi sesi, ne konuşması var
- 1:21:19
beraat gecesi yüz rekatına kendi söylüyor e sen nasıl tarikatçısın, nasıl bir şeyhin bağlısın şeyhinin kabul ettiği hadislere uydurma dürsün dolayısıyla biz müsterihiz anlamız ak e bu gibi şeylerde asla günahlarımız çok yanlışlarımız olabilir ama din işinde milleti saptırma yok daima büyüklerimizin kitabı, çünkü kitaba bağlı kalan sapıtmaz sapıtma riski yok
- 1:21:49
Ali Haydar Efendi babanın elinden düşürmediği Rûhu'l-Beyân'a bakan adam niye sapıtayım ki Rûhu'l-Beyân'dan Rûhu'l-Beyân beni niye saptırsın ki o zaman Ali Haydar Efendi babamız bu yeter tefsir olarak der miydi yani şimdi e orada anlatıyor namazları, beraat namazını anlatıyor, yüz rekatı anlatıyor öbürü uydurma diye diyor şimdi ben onu mu kabul edeceğim
- 1:22:07
nerede kaldı ki ben Rûhu'l-Beyân sahibini de muhaddis olarak kabul yani piyasada edilmiyor ben ederim de edilmiyor ama ben orada Aliyyü'l-Kârî'ye bir şey diyebilir misin yani Zerkeşiye'ye bir şey diyebilir misin, İzz İbn-i Cemâa'ya bir şey diyebilir misin e bunlar büyük muhaddis yani, İbn-i Salâh'a bir şey diyebilir misin e tamam
- 1:22:24
e Nevevi öyle söylüyorsa hocası da böyle söylüyor derim yani e bu işler böyle bu önemli bir husustur şimdi bakalım yarın herhalde kavga güldü çıkmaz yani e çıkarsa da ama delillerimiz kavi, çok kuvvetli delillerimiz var, bastırırız, sustururuz, ama susmayan delil getirecek, susmayan delil getirecek, bende delilim çok ama bakalım vakit dolanacak mıyım
- 1:22:52
dosyayı tam hazırlayamadım çünkü pat diye oldu ondan Şimdi rûh ve rivâd oldu, ennehu şübhesi o. kimdir o? Aleyhisselam'ı üzerine selam olsun ben bu Aleyhisselam şeyini pek uygun görmüyorum Aleyhisselatü Vesselam olsa iyi olur Ha Beyzavi Aleyhisselam belki Aleyhisselatü Vesselam dediği yazan Aleyhisselam yazdı bilmiyorum sizde?
- 1:23:15
tamam güzel ya Allah Allah bu Şihab'ın metni, ben niye metni elimi almıyorum ki arkadaş sizin metni elimi alın Ennehu sallallahu aleyhi ve sellem bile sizinkinde sallallahu aleyhi ve sellem ben bilmiyorum bunların Şamile de yine sallallahu aleyhi ve sellem evet Aleyhisselatü Vesselam çok iyi bu Şihab'ınki Aleyhisselam'ı vermiş su ile soruldu Anhu bundan yani bu
- 1:23:45
fe te'tüne effacen fevc fevc geleceksiniz hadis-i şerifinin izandan yani Anhu hu şeye gidiyor An kavlihi, hu yani kavlihi fe te'tüne effacene gidiyor Anhu yani An kavlihi fe te'tüne effacene mahşere fevc fevc gelme kavlinin den yani bunun manası izahı nedir sorulunca fe kâle sallallahu aleyhi ve sellem buyurdu ne buyurdu yuhşaro mahşere çıkarılacak aşaratü esnafin on sınıf
- 1:24:24
esnaf sınıfın cemi min ümmeti o on sınıfın hepsi de kimden oldukları halde min ümmeti haldir benim ümmetimden oldukları halde burada ümmeti davet var ümmet icabet var ümmet içerisine yalnız güzel haçlı olacakları bu hadis söylemiyor yani burada hep kötü Yani burada kötü, mahşere kötü gelenlerden bahsediyoruz.
- 1:24:47
İyi gelenler, zaten, efendim, cennetlik oldukları, azap olunmayacakları, işte sırattan cehenneme düşmeyecekleri vesair vesair. İyi gelenlerin durumu az çok cennetlik oldukları için belli. Onun için kötü gelenler anlatılıyor ki terhim olsun, korkutma olsun, bu günahları yapmasınlar diye o 10 sınıfın 10'u da cehennemlikler.
- 1:25:11
O on sınıfın onu da cehennemlikler. Bazı onlardan bazısı mahşere getirecek. Efendim, bakayım şuradan. Şerhlerde bazı kere izahlar olur. Bir kısmı nasıl getirecek? Ala suratil kıradeti, kırdınca mı herhalde o, maymunların sureti üzerinde. Ve bazı on, bazısı getirecek, ala suratil hanaziri, hınzırın cemisi, hınzırlar, domuzların suretine döndürülmüş olarak.
- 1:25:57
Yani insan şeklinden çıkmış. Ve bazı on, onlardan bazısı getirecek, menkûsûne, ters döndürülmüş, yani kafası yukarı gelmiş, ayağı yukarı gelmiş, kafası aşağı gelmiş. Onlar ne yapacaklar? Yushabûne, sürtülecekler. Ne üzerine? Ala vücûhim. Yüzlerinin üzerine çekile çekile getiriliyorlar. Yavme yushabûne fin nâri alâ vücûhim.
- 1:26:27
Ayet-i kerimesine atıf oluyor yani. Yüzleri üzerine cehenneme sürünecekler. Ve bazı onlardan bazısı, umyûn, körlerdir, âmânın cemisi. Ve bazı onlardan bazısı, summun, esammun cemisi, sağırlardır. Bükmün, dilsizlerdir. Daha nedir? Haberun ba'de haber yani. Bükmün, summundan sonra ikinci haber. Bükmün, dilsizlerdir.
- 1:26:50
Ebkemin cemisidir. Ve bazı on, bazıları gelecek, yemzahûne, çiğniyorlar. Muzgadan geliyor, bir çiğnemek. Muzgama, zaha, çiğnedi. Neyi çiğniyorlar? Elsine tevm, dillerini. Halbuki dilleriyle yemekleri çiğniyorlardı. Bu sefer kendi dilini yiyor. Dillerini çiğniyorlar. Fe ye, artık o diller ne olmuş? Müdellâtün.
- 1:27:14
Tedliyeden geliyor. Edlâ, feedlâ delvehu, kovasını sarkıttı diyor ya Yûsuf Sûresi. Edlâ, sarkıttı yani. Müdellâtün de olur, müdlâtün de olur da müdellâtün daha kullanılıyor. Müdellâtün sarkıtılmış. Yani Mevla tarafından. Ne üzerine sarkıtılmış? Ala sudûrî. Dili uzamış, göğsünün üzerine sarkıtılmış. Ne oluyor?
- 1:27:36
Yesîlû akıyor. Ne? Elkayhû, irinler, leşler, cerahatler akıyor. Nereden? Min efvâi. Ağızlarından. Fûhûn cemisi, fâhân cemisi. Yetekazzerû, pis kabul ediyor. Yetekazzerû, iğreniyor. Yetekazzerû, kazûret, kazûrat. Bunlar pisliklerdir mi? Necasetlere kazûrat deniyor. Yetekazzerû, iğreniyor. Pis görüyor yani, iğreniyor.
- 1:28:05
Kimlerden? Hûm, onlardan. O dilleri sarkanlardan. Tim ehlul cem'i. Cem ehli. Cem, mahşerin adıdır. Büyük topluluk demektir. O topluluğun ehli demek orada cem'a, mecmâ manasına geliyor. Yani cem'a mastardır, ism-i mekân manasına geliyor. Ehlul mecmâi. Mecmâ mahşer gibidir, ism-i mekândır. Cem ehli yani mahşerde toplananlar demektir.
- 1:28:35
Ama cem'a, mecmâ manasına alırsanız toplanılacak yerin ahalisi. Toplanılacak yer zaten mahşer işte. Onların hepsi bunlardan iğrenecek diyor. Ve bazı hûm, bazıları mukattâtûn, paramparça edilmiş, koparılmış, kesilmiş. Ne eydîhim? Eydîhim onun faili oluyor yani mukattâtûn'un. Mukattâtûn bazı hûmun haberi.
- 1:29:06
Cümleler hep öyle. Bazı hûm, hep bazı hûm ile başlayan cümleler, bazı hûmlar müpteda. Ondan sonra menkûsû, ne haberi mesela. Yushabûnâ alâvcihîm, cümle olarak hal. Öyle oluyor. Ve bazı hûm, bazı hûm ne yapacaklar? Yamsahûnâ. Yamsahûnâ, es-senedönfe-i müddellâtun alâsûn vesîlukâ mineffa'i mitekazzarûn velcevâk.
- 1:29:28
Onların hepsi müteallakâtı ile beraber yamsahûnâ bazı hûmun cümle olarak haberi oluyor. Bazı hûm, bazı hûm ee'dir. Yamsahûnâ'dan gidiyor atıflarıyla, şeyleriyle, halleriyle. Sıfatlarıyla, bazı sıfatlar da var. İstiğnaflarda... İstiğnaflar da var, yesîl-ül kavli, cümleye yeni başlayabilirim. Ve bazı, bazının vaziyeti nedir?
- 1:29:50
Mukattâetun. Kesilmiş, koparmış, eğdiğim elleri veya uculuğum ayaklar. Ve bazı, bazıları var ki, nedir? Onların hali, maslûbüne asılmışlar. Efendim, salebe astı. Ne üzerine asılmışlar? Ala cüzû'in dallar, kütükler üzerine. Cüz'in cemisidir. O kütükler de neden olucu? Kâinetin masuflar var tabi. Minnârin ateşten.
- 1:30:17
Cehennem ateşinde, ya ateşten kütük olur mu? Kütük zaten yanar. Ama işte, ahiretin halleri dünyaya kıyas edilmez. Ateşten kütükler, yani dar ağacı, cüzû'in dar ağacı. Dar ağaçları, kütük yani dar ağaçları. Neden minnârin ateşten? Ondan sonra cüzû'in nehlidir, şeydir, firavun da aslı büyücüleri. Ve bazı on, bazıları eşheddü, daha güçlü.
- 1:30:44
Ne bakımından? Netnen, pis koku bakımından. Kendisinde bir şey yok yani. El ayağı düzgün. Ama öyle bir pis koku salınmış üstüne. Neden daha kötü kokulu? Minel ciyefi, cifenin cemi. Cifelerden, leşlerden, yani hayvan, bir yerde insan da aynı. İnsan eti hayvandan da kötü kokuyor, durursa. Leşlerden daha kötü kokulu.
- 1:31:09
Ve bazı on, bazıları nedir? Hep onlar mübdeten kapar. Mülbesûne, ilbastan geliyor, giydirilmişler. Neler giydirilmişler? Cibâben, cübbenin cemisi. Efendim cübbeler, öyle cübbeler ki sâbîgaten, sâbîgaten demek vücutlarını tam kaplıyor. Esbegâ ve esbegâ aleyküm ni'muh. Esbegâ etemme demek, tamamla demek.
- 1:31:37
Sâbîgaten tahammeten. Yani tamı tamına vücudun tümünü ne denk geliyor yani. Her yerine geliyor. Hiçbir yere açık kalmıyor. Öbür türlü mesela cübbe dizine kadar gelir, aşağısı açık kalır. Öyle değil. Sâbîgaten, tam örten şekilde bedenini, cesedini giyinmişler. Neden olan cübbeler? Min katranin, katrandan, katran biliyorsunuz zift.
- 1:32:07
Ateşle kaynatılıyor katrandan. Ne olduğu halde o elbiseler? Lâzikaten yapışmış olduğu halde. Neye yapışmış? Bir cülüdeyim. Cülüd cildin cemi, celdenin cemi de olabiliyor. Derilerine yapışmış. Şu katran zaten şu katran zate üstüne sıfıra sıfır deriye yavuşmuş vaziyette Dünyada olsa yaşamak mümkün değil.
- 1:32:33
ama ahiretin hesabı ahiretin hesabı başka şeye benzemez Şimdi, başka yere de benzemez. Şimdi onları tefsir edecek. Tek tek tefsir ediyor. Yani hadis-i şerif, kimler kimdir, hangi günahı işleyenler, efendim hangi cezayı çantamışlar. Onları beyan ediyor.
- 1:33:09
Cübbenin şeyini aradım da, sonra baktım kıbap gibi kıbap. Kubbetun kubbetani ibâbı cübbetun cübbetani cibâbı gelir. Vezin aradım da kafamda. Kubbenin cemisi de kıbap geliyor. Evliya-i teate kibâbi. Kubabi de var ama fasihte de kibâbi. La arifun gayri. Evet.
- 1:33:34
Şimdi sümme sonra sallallahu teala aleyhi selam efendimiz. Ha burada bazıları demişler ki fethetûne effacen de tahlip kaidesini işletmek lazım. Niye? Çünkü fethetûne hepiniz geleceksiniz, effacen, cemaat cemaat farklı gruplar halinde. Çünkü kimisi maymuna dönüşmüş, onlar birleşiyor. Amellerinden dolayı suretleri birleştiği için fevç fevç olmuşlar.
- 1:34:03
Yani mesela maymunlar cemaat, hınzırlar cemaat, eli ayağı kopuklar cemaati bu hadis ayeti tefsir ediyor. Effacen fevç fevç. Ne demek? Cemaatle ne alakası var? Ameller onları birleştiriyor. Çünkü amellerine cezalar verilmiş. Her amelde farklı ceza verilmiş. O cezalar suretlerine yansımış. Bu sefer onlar bir topluluk olarak baktığın zaman benim amcamın oğlu.
- 1:34:33
kalmıyor. Bu sefer maymunlar cemaatından fevç oluyor. Anladın mı? Eli ayağı kesikler. Dalda asıklar. asıklar, asılmış. Ve onlar bir cemaat oluyor, bir topluluk oluyor. Çünkü neden? Hepsi aynı günahı yapmış, aynı cezası yaptırılmış.
- 1:34:51
Şimdi onlar da demişler ki bazıları, Feth-i Tûne'de tahlip var, yani ne demek? Ekseriyetiniz geleceksiniz. Çünkü neden? E diyor ya hadiste bazılarının el ayağı kopmuş. El ayağı kopuksa gelemez. gelemez. Gelemeyince tehtüre-i ekseriyet dersen tahlib kaidesiyle, ekseriyet yürüyerek geldiği için fe tehtüre tahliben say olur.
- 1:35:12
Niye? Ayağı olmayan yürüyemez, gelemez. Şimdi Şihab da diyor ki ve makı ile diyor Vemâ kîle diyor ve şem'in en evlâ bu temnel tehlîb iznâ ev günü l-ikyâne l-maslûb asılan gelemez vel mes'ûb alel vec yüzü üstü sürtünülen sürütülen ayağıyla gelemez. O gelemez çünkü onu çekeceksin. ve lâ min gheyrî edin ve rüzûlin eli ayağı olmayan yürüyemez, gelemez.
- 1:35:40
Vemâ neşey ki kîle işte bu tahlip lazım denen laf neyse bir şey. At şöpe gitsin diye. Böyle bir şey mi olur ya? Niye? fe inne umûra lâ hırati lâ tukâşu alâ mûrid dünyâ Ahiret işleri dünya işlerine kıyas edilemez. Dünyada ayağı yoksa yürüyemez. Ahirette yürütür mü yürütür. Mesela Musab-ı Hadîs-i Şerîf alemde saydı.
- 1:36:02
Vel kâdirû alel baz toprakta yoktan çürümüşü diriltti. Bir tane santim yoktu yani en ufak bir ne bileyim diyorsun ona şeyin özellikle efendim kuyruk sokumundaki hücre hücre kaç gram gelir ya? Kuyruk sokumundaki hücre kaç gram gelir? O onun üzerine yüz kilo bina etti. Yani yoktan yaratmadı ama yad etti.
- 1:36:35
E şimdi buna kâdir olan Allah kâdirûn alâ cahlî maşîn bilâ edîn ve arzûn elsiz ayaksız da onları yürütmeye kâdir midir? E kâdirdir. Asıldıkları dar ağaçlarını yürütmeye kâdir midir? E tamam. Hatta bu sahih hadisede geçiyor. Tirmizi'de var bu bu hadis-i şerîf. Buhârî Müslim'de de şahitleri, delileri var.
- 1:37:00
Bir adam dedik ya Rasûlullah kâfir kıyamet günü yüzü üstüne işte ayet var ya yüzünün üstüne nasıl haşrolacak? Yani haşrolacak derken bunu melekler alıp taşımıyorsa melekler bunu çekmiyorsa e bu kendi kendine yüzünün üstüne nasıl yürüyecek ki çek? Diye bu soruyu sordular yani. Sahih hadis. Efendimiz Sallâllâhu Aleyhi ve Sellem'de buyurdu
- 1:37:32
Dünyada onu iki ayağının üzerinde yürüten Allah kıyamet günü yüzünün üstünde ayağı gibi yüzünün üstünde yürütmeye kâdir değil midir? Rabbimizin izzetine kasav olsun ki tabii ki kâdirdir. Onun için yani tahlip var bir kısımlar hakkındadır öbürleri zorla öbürleri taşınacak falan demenin bir lüzumu yok.
- 1:37:59
Fethetüğüne geleceksiniz geleceksiniz buyuruldu, geleceksiniz ağabey. Efvacen felçet bitti. Elin ayağın yoksa da geleceksin. Asılıysa da kesiliyse de geleceksin. Sümme soru Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem Fessara tefsiretüğüm bunlar.
- 1:38:17
Şimdi efendim birinciden biri Leff ü neşr-i müretteb var Müretteb yani sıraya sırayla gidersek ne ile tefsir etti şimdi? Kim kimin durumu ne? Bir dakika bakalım onu buradan alalım da sayfayı açarsak karıştırırız. E birincisi neydi? Maymun suretindeydi. Onu kim ile tefsir etti? Bil Katteati veya Kutteati de olur.
- 1:38:53
Katte dedikodu yaptı, laf söz taşıdı, milleti birbirine soktu cinayette ne kadar sebep oluyor biliyorsunuz laf taşımak. Katte fiilinden böyle şeyini bilmiyorum yakıttı mı yakuttu mu onu bakabilirse biriniz hızlı muzaaffiildir katte. Bunun kattat dersen mübalağalış fail çok dedikodu yapar. Nemmam bezninde.
- 1:39:16
Nemmam'da nemme Nemme laf taşıdı. Nemme yenin mi yenin mi neyse işte fiilin muzaaffiiline göre mastahını sormayalım. Yakuttu tamam yakuttu. Meddeye müttü gibi katte yakuttu. Nemmeye de bir bak. Nemme, yenin mi yenin mi Nemmam'da aynı geliyor. Yenin mi tamam, yakuttu. tamam, yakut'tü, kat'te, laf taşırdı, dedikodculuk yaptı, yakut'tü dedikodculuk yapar.
- 1:39:48
Nemme, yenümmü, nemme laf taşırdı, yenümmü laf taşır, feve, işte mübalegayla ismi faalde, nemmam, yani nassarun, mübalegayla ismi faalde, çok yaparsa bu işi ne oldu? normal ismi faal olsa namun şeddeli Mübalegayla ismi faili olursa, ka'ttâtun mübalağa ile ismi faal olursa kat-ta-tün ve nem-mam
- 1:40:14
Şimdi burada, ikisine de müsaittir. bir kat-taat edersen Bir ka'ttâtı dersen, çok laf taşıyan, ka'tte, ya kuttu den, ka'ttât, nemmam. Kuttât dersen, ka'ttunun cemisi, ka'ttun, ka'ttâni, kuttâtun ve kuttetun ve katetetun işte neyse, nussârun, nassarunun cemisi, ka'ttunun cemisi, ka'ttitun idi. Nassarunun cemisi, nussârun gibi, bu da kuttât da gelebilir.
- 1:40:40
İki manada var. Kuttât olursa, cemî olur. Ka'ttât olursa, müfret olur. Laf taşıyanlar, maymun suretine gelecek. Allah-u Teâlâ suretlerini döndürdüklerini, en meşhur olarak maymuna döndürür. Bu da ne yapmış? Efendim, hınzıra maymuna işte dönmüş. Öbürü, hınzır işi herhalde de. Tam tabii, ameliyle cezasının münasebetini kurma hikmetinden sual olmaz.
- 1:41:23
Bir, bu işin tafsilatını ancak Allah-u Teâlâ ilmine havale edilir. İki, bazı yerlerde, bazı vecişebeler, hikmetler bulunabilir. Bu kesin budur, bundan başka hikmet yoktur denilmemelidir. Ve her bir şeyde, hikmet bulamadığın bir şeyde itiraz zaten edilemez. Yani, söz taşıyan niye maymuna döndü şimdi?
- 1:41:49
O da diyor ki, lafı diyor, taşırdı ama çevirdi. Adamın dediğini doğru olarak götürseydi, karşı taraf barışacaktı ve fitne çıkmayacaktı işte neyse. Cinayetler mi? Neler oluyor, neler oluyor? Karnısını boşuyor, neler oluyor? Ha! Bu ne yaptı? Lafı değiştirerek götürdü. Lafı değiştirerek götürdüğü için Allah da cezasını, senin de suretini değiştiririm diyor.
- 1:42:18
Böyle demiş. Buna. Bazı şerhler, mesela Şihab buna uğraşmış. Ve bazı şerhler uğraşmış, bazı şerhler de ya bunlara takılmamalı ve bu, buna, bu surete niye döndürüldüğü arada vech-i şebeh ve günahıyla cezasının arasında münasebet kurmaya uğraşmamalı demişler. Çünkü neden? Allah'ın ilmine ısmarlansa daha iyi olur.
- 1:42:46
Demişler. daha kiminle tefsir etti, veyel-i sühdi? Daha kimle tefsir etti? Veyahut Suhdi. haram yiyenlerle Bu haram yiyenler faizden başka haram. çünkü faiz meselesi, onlar sarı hastası gibi, cin çarpısı gibi saralı gelecek onun hakkında âyet var suhut haram demek ve öyle suhut değil. Suhd haram demek.
- 1:43:08
Ve el-Suhdi, işte Semmâune Lilkezibu et-kâliûne l-Suhdi Haram. Haram elindeki maksat rüşvet, irtikâb, yâ le-yefesak, kamu mal vesair. Dolu haram var, illa hepsi faiz değil. Onlar da onlar tefsir edilmiş. Niye? Yani onlar da diyor işte bazıları demiş, dur bakayım ben sana. Haram yiyorlar. Rüşvetler falan.
- 1:43:39
Onlar da suretleri işte domuza dönmüş. Çünkü onlar Allah'ın kendilerine helal ettiği şeyleri bırakıyorlar. Ondan dönüyorlar efendim başkasına. Yani haramlara dönüyorlar. Allah da suretlerini hınzıra çevirmiş. Ondan sonra bu domuzla ilgili de haram yiyenler domuza döndürülmüş. Faizin dışındaki haramları yiyenler.
- 1:44:03
Faiz yiyenler zaten rezalet. Daha ve keletirribâ tefsir etti faiz yiyenlerle. Gerçi şeyler faiz yiyenleri ayırmış. Çünkü neden? Haa! Bazı alimler de demişler ki aynı zamanda şeytan çarpmış gibi saralı olabilir, aynı zamanda sureti de hınzır olabilir. Yani hem sureti hınzır olur haram yediğinden hem de faiz yediğinden çarpılmış gibi saralı düz yürüyemez.
- 1:44:33
İkide bir düşer. İkisi birleştirebilir. Çünkü burada da ikisini birleşmiş oluyor bu tefsire göre. Daha kimlerle tefsir etti? Vel câirîne fil hükmî Vel câirîne, cârâ zaleme demek, zulmetti, yecûru zulmeden, cevr, cevr-ü cefâ derler cevr, zulüm demek cevrân, zulmetmek câir, zulmetici demek Daha kimlerle tefsir etti?
- 1:45:04
Vel câirîne zulmedenlerle Ne hususta zulmedenlerle? Vel câirîne fil hükmî, hükümde, yani mahkeme hakim olmuş, savcı olmuş vesair verdikleri hükümde zulmedenlerle tefsir etti. Verdikleri hükümlerde zulmedenler, ne olmuşlar? Bu hadis-i şerifte nasıl mahşere çıkacakmışlar? Ve bazıların menkûsüne ters çevrilmişler, yushabûn-ı süründürülüyorlar, sürküllüyorlar ve bu bunların durumu
- 1:45:43
verdikleri kararlarda adaletsiz hüküm verenler ve zalimlik yapanlar hükmü değiştirdikleri için terslik yaptı, ters. Haklıyı haksız çıkartıyor bu sefer haksızı haklı çıkartıyor. Menkûs da ne demek? Tersine döndürülmüş. Sen mi hükmü ters çevirirsin? Allah da seni tersine çevirir, onun da ayağını kafasına kaldırıyor, yukarı kaldırıyor, kafasını
- 1:46:08
aşağı indiriyor, kafasını yüzün üstüne süründürüyor. Bunu da böyle tefsir etmiş. Sonra Vel-mu'cebîne bi'amâlin Mu'ceb Acebe hayran kaldı, şaşırdı. Acebe, e acebe hayran bıraktı. Mu'cib, acep veren, hayran kılan. Mu'ceb hayran kılınan. Vel-mu'cebîne sanki başkaları tarafından, habi ki kendi kendine hayran oluyor da anladım sen yani bir adam kendi kendini beğendiği zaman
- 1:46:46
kendi kendine methetmeye başladığı zaman falan kimse de onu methetmese de beğenmese de o zaten mu'ceb oluyor. Mu'ceb ne demek? Yani başkaları beğendiğinden de değil. Mu'ceb kendi kendini beğendirilmiş yani. Ne beğendirilmiş ona? Bi'amâlin. Ama amelleri kendine beğendirilmiş. Hayran bırakılmış. O da onlara vay anasını demiş falan.
- 1:47:07
Ben neymişim be abi? Demiş. Bunlar ne olacak diyor? İşte bunlar diyor efendim on gün ve bazı gün mahşere çıkacak on gün kör. Körler. Bunlar kör olacak. Yani kıldığı namazlar, yaptığı hayırlar ve sanatı beğenen, kendi amelini kendi beğenen, Allah beğendi mi diye merak etmeyen adamlar. Bunlar niye kör?
- 1:47:33
Niye kör? İkisi de bir kendine bakıyor. cübbe yapısına bakıyor. Mevla da böyle diyor. Sen çok kendine baktın. Şimdi biraz kör ol da kendini beğeneme. Yani kendini görmekten efendim Allah'a lütfunu görememiş. Allah nasip etti, muvaffak ettiği unutmuş. Ancak kendini beğenmiş. Hep kendine bakmış, kendini görmüş.
- 1:47:58
Mevla da böyle diyor ki şimdi kör ol da kendini görme bakalım. O da öyle. Sonra tefsir ediyor. Daha kimlerle tefsir ediyor? Vel ulema illezine. Yani fesserahum bil kattati. Bunun hepsi bil kattatideki bağının mecruruna atıf olduğunda nefsi mecrur gidiyor. Vel ulema alimlerle tefsir etmiş. Ellezine öyle alimler, hacılar, hocalar halefe ters düştü, muhalefet etti.
- 1:48:28
Ne kavlihum sözlerine, ne amelehum işlerine. Veya şu devirde de olur. Halefe ters düştü, kavlihum sözlerine, ne amelehum işlerine de olabilir. Hani birbirini yer değiştirebilirsiniz. Fail, mefur. Efendim bunlar ne olmuş? Esammu vebkemu sağır ve dilsiz olarak mahşere çıkarılıyor. Kim? Hocalar. Alimler, hafızlar, fıkıhçılar, tefsirci, müfessirler.
- 1:49:01
Adam mahşere sağır ve dilsiz. Çok kötü bir şey. İşte bunun durumu ne? Sözleriyle amelleri örtüşmemiş. Millete vaaz etmiş, helal demiş. Haram demiş, kendi sakınmamış. Emir demiş, kendi yapmamış. Farz demiş, kendi tutmamış. Mekruh demiş, kendi kaçmamış. Neyse. Mekruh'a kadar, gelene kadar tabii büyük haramlar var.
- 1:49:25
Azap bakımında. Dolayısıyla bunlar niye sağır ve dilsiz? Çünkü bunlar vaaz etmiş, konuşmuş, kulağı duymuş. Ama ha duymuş, ha duymamış. Amel etmemiş. Dili söylemiş. söylemiş, hiç etkilenmemiş. Konuştuklarından kendi etkilenmemiş, duyduklarından kendi etkilenmemiş. Allah da onu, madem sen bu kadar konuştun, bu kadar dinledin, ama hiç tesirlenmedin.
- 1:49:52
Ben de seni sağır dilsiz yapayım da burada rezil ol, kalk. Buyurmuş. İnsanların kendisi hakkında da ileri geri konuşmalarını da işitmemiş. Çünkü ilmiyle amel etmeyen âlimler hakkında insanlar kötü konuşur. Herkes der ki ya bu ne biçim hoca, bu niye böyle yapıyor, bu niye şey yapıyor. Bunları hep de duyarız yani.
- 1:50:16
Ha duyduğun zaman Ha duyardığın zaman ne yapacaksın? E kendini düzeltmeye bakacaksın yani. İmam-ı Azam yatsı abdestiyle, sabah namazını kılar diye, kadınlar konuşuyor diye. O zamana kadar teheccüde kalkıyordu, kılıyordu ama hiç uyumamak etmiyordu, biraz uyuyordu. Eyvah demiş, milleti yalancı çıkartmayalım.
- 1:50:37
Bak ondan sonra kırk sene yatsı abdestiyle, sabahı kıldı yani ne demek? Uykusu haftası bozmadı, uyumadı yani. E şimdi neden? Kadınlar orada konuşuyor yani. E farz değil, vaciptir. Konuşursa konuşsun. Nasıl olsa ben yatıyorum, millet beni ayakta zannediyor, daha iyi. Kafası tersine çalışanlar
- 1:50:55
der ki ne güzel ya, ben sabaha kadar yatıyorum, bütün millet de namaz kılıyor zannediyor. Onu sevinir. Ama İmam-ı Azam ne yaptı? Ben biraz uyuyorum, bari hiç uyumayayım. Bak o nasıl anlıyor, bu nasıl yani? E şimdi senin hakkında bu kadar laf konuşuluyor, uyarı mahiyetinde. Hiç duymamış. O alim olan, onun için onu sağır dilsiz yaptı diyor.
- 1:51:16
Madem duymuyordun, duyma bakalım. Duysaydın düzeltirdin. Sonra neyle tesir etmiş? Vel müzîne cîrânev Vel müzîne eziyet edenler. Kime cîrânev, carınca mı? Komşulara. Komşularına eziyet edenler. Eziyet edenlere ne veriyor? Dillerini çiğniyorlar. Göğüslerinin üzerine dilleri sarkıyor. Ağızlarından irinler akıyor.
- 1:51:42
Bütün mahşer halkı onlardan tiksiniyor. İşte nasıl ki dünyada komşularına eziyet etmişler. E tabi ekseri dilleriyle de eziyet etmişler. Onun için konuşmayla çok olduğu için bu eziyetler. Zaten eziyetin ekserisi, hani bazı kere yemek yapar, kokusundan eziyet verir. Yani bazı kere mesela hakikaten komşuda pişen öbür komşuya onda da yoksa açsa başka türlü eziyet verir.
- 1:52:11
Ya balık kokusu bazısı çok rahatsız olur. Aşırı rahatsız olur, evini basar. E şimdiki evler iç içe zaten. Bunlar kiminin çok sevdiği koku, kibri rahatsız ediyor. Ya bunlar eziyete girer. Bunların hepsine hesap etmek lazım. Tencerenin dumanıyla bile eziyet vermeyesin buyuruyor. Hadis-i Şerif'te yani.
- 1:52:33
Komşuluk hakkı büyük. Onun için komşuna eziyet edelim, aşırı halkı tiksinecek, hale sokacak diyor. Bu da böyle. Daha neyle tefsir etti? Ve se'a'i ne? Koşturanlar. Se'a koştu. Gayret etti, se'a etti, çalıştı bazı zaman. Ama ba ile müteahhitli olursa, ileride ba var. Se'a koştu, se'a bi onu koşturdu. Ba ile müteahhitli şey oluyor.
- 1:53:01
Ve se'a'i ne? Koşturanlar. Kimi? Bin nasi insanları. Yani ne demek orada? Bi haberin nasi. Hani bi'ahbarin nasi. Oradan muzaffah olsun. İnsanları koşturuyor derken, seni aldı elinden çekip, yürü yürü yürü götürmüyor. Senin vaziyetin hakkında lafları koşturuyor. Kime koşturuyor? İle sultani. Sultana, sultan devlet yöneticisi demektir.
- 1:53:28
Oradaki maksat şu anda savcılıklara ihbar, hakimlere ihbar, işte efendim yönetimlere ihbar, ihbarcılık gibi muhbirlik yapıyor. Şimdi tabi bu muhbirlikler haklı nedenler olabilir, haksız şeyler olabilir. Eğer gayri meşrubi işler yapanlar varsa, uyuşturucu satıyor, çoluğu çocuğu zehirliyor veyahut kadınları bir evde hapsetmiş, ondan sonra onlara tecavüz ettiriyor,
- 1:54:05
hürriyetlerini tahtit etmiş, bu gibi durumu görüp de haber vermemek o da günahtır. Oradaki maksat bu değil. Maksat nedir? Yani lafı çevirerek, adamın aleyhine döndürerek veya kamuya bir zararı olmayan adam kendi arasında hükümetle ilgili bir şey konuştu. Yöneticiyle ilgili bir şey konuştu. Belki de doğru konuştu.
- 1:54:32
Ama o lafı o yöneten, hakim veyahut da neyse kral, padişah duyarsa sen doğru da konuşuyorsun. Sen doğru da konuşsan, seni kalkar asar veya bir tarafını keser. Dolayısıyla burada lafı çevirmenin lüzumu yok. Doğru lafı da götür sen oraya. E şimdi bu adamı sen niye ihbar ettin? Padişah için. Onu sevmesin, beni sevsin.
- 1:54:56
Veyahut da o padişahın gözünde değerliydi. Ben onu Padişah'ın gözünden veya nasıl sıkıntıya sokarım, nasıl düşürürüm? Onun için onun hakkında bir şey oluyor. O seni sevmiyor ya. Ne biliyorsun ya, çok seviyor görünüyor falan. Yok ya geçen gün bir laf etti falan. E bunu dediğin anda zaten adam ipini çekti.
- 1:55:15
Onun için bu insanların durumlarını ve zaruri olmayan konularda sultana, yönetime, yöneticilere laf taşıyarak, onların haberlerini koşturup götürerek onların aleyhine döndürmek ve onlara ceza verdirtmek. Yani Efendimiz Hazretleri'nin derdi.
- 1:55:41
Şimdi medreseyi ihbar ediyor. O buraya girer. Bir mahallede bir medrese var. Beş tane, on tane talebe okuyor. Hemen oradaki komşular burada efendim irtica hortladı diye şikayet ediyor. Efendimiz Hazretleri öyle der. Kaddese Allahü Teala. Bunlar derdi okumayı, yazmayı, muhbirlik yapmak için öğrenmişler.
- 1:56:06
Okumayı, yazmayı öğrenmişler. Sırf bizi şikayet etmek için der. Yani işte bunlar rıddan bahsediyor. Meşru bir şeyi ihbar ediyor. Götürülmemesi icap eden lafı taşıyor ve böylece yönetimle o adamı veyahut kadının arasını bozarak ona azap ettiriyor. Ya onu işte işinden attırıyor ya. Zarar veriyor. Müslümana zarar veriyor.
- 1:56:34
Bu da, bunlar da nasıl çıkıyor? Elleri, ayakları kesilmiş vaziyette. Ne el var ne ayak var. Çünkü neden? Sen elini ayağını milletin faydasına kullanacağın yerde kalktın, yürüyerek gittin efendim, ayağınla ne yaptın? Ne yolda koşturdun yani? Hayırlarda koşmadın, koşmadın. Hayırlarda yarışmadın. Gittin efendim, sultana, devlete milleti kavga ettirmek için uğraştın.
- 1:57:06
Onun için sende cezan budur. Daha vet tabi'ine tabi olanlar, peşine düşenler. Neyin peşine? Şehevati. Şehevat, şehvetin nefsin kötü arzusuna aslında iştah da buradan geliyor, içtihadan geliyor. İştah, iştah, gözlü her sonu şehvetin hersi gibi iştah. Yani can çekilen şey demektir. Ama ekseriyetle bu gibi yerlerde kötü isteklerle kullanılıyor.
- 1:57:36
Normalde meşru isteğe de şehvet denir. Bir insanın hanımını canı çekse, meşrudur, sevaptır ona da şehvet denir, ona da şehvet denir. Ama bu gibi şehvetine tabi olanlar denince, buralarda ekseriyetle gayrimeşru istekler kast ediyor. Vet tabi'ine, tabi olanlar. Neyeliş şehvati, canlarını gayrimeşru isteklerine.
- 1:58:03
Ondan sonra daha el-mâni'ine men edenler, engelleyenler ne? Hakk'ı Allah'ı Allah-u Teala'nın hakkını men edenler. Yani bu da efendim zekatı men edenler. Ondan sonra Allah-u Teala'nın malından çıkartması için vacip kıldığı, farz kıldığı fitresi var işte neyse kurban. Allah'a hakkını men edenler. Daha el-mütekebbirine büyüklük taslayanlar, tekebbir aradan geliyor, kibir büyüklük
- 1:58:43
mütekebbir, büyüklük taslayanlar. Öyle kimseler ki, ondan sonra el-hüyelâ-i hüyelâ bu kelime iki türlü anlaşılıyor. Bir manası mazhar olabiliyor, hüyelâ-i mazhar. Mazhar kabul edilirse el-mütekebbirine cemi'i, et-teâbü'yene el-mâni'efsi cemi'i. El-hüyelâ-i mazhar olsa nasıl olur? Mazharda müfred cemi'i fark etmez.
- 1:59:13
racülün adlün adaletin ta kendisi olmuyor, ricalün adlün. Cemi de olsa adlün gelir. Bu el-hüyelâ-i mazhar kabul edersen hâle yehîdüden hâle kibirlendi demek muhtâlin fekûr, muhtâl de iftihalde de orada da hâle yehîde maddesinden geliyor. Muhtâl, kibirli. Dolayısıyla hüyelâ-i mazhar olursa nasıl girer?
- 1:59:37
Adam adam adil demiyor, adam adalet yani ne demek, o kadar adil ki adaletin ta kendisi olmuş mastar buna dersen el-hüvelâ-yı mastar kabul edersen emtekebbirine kibirlenenler kibrin ve iftiharın kendini beğenmenin ta kendisi olmuşlar yok, hâilin cemisi de olabilir. hâle yehîluden fehve hâilun hâilun, mütekebbir yani kibirli demektir.
- 2:00:05
onun cemisi de olabilir hüvelâ huyele. O zaman zaten o zaman zaten el-mütekebbirine sıfatı cemiye el-mütekebbir, yani sıfatı cemiye. cemi geliyor öbür mastarsa müfretse mastar olduğu için müfretsin. mübalağaten onda müfret cemi aranmaz onları da şehvetlerine tabi olup Allah'ın hakkını men edenler ondan sonra ve orada kaç madde birden yani burada kaç madde var
- 2:00:31
şehvetine tabi olmuş derken yani şehvetine tabi olduğu için zekat vermeyen çünkü canı diyor paran azalmasın o şehvetine tabi olmanın getirisi yani Allah'ın hakkını men etmek kibirlenmek, iftihar etmek insanları hakır görmek kendini büyük görmek bu sıfatlar şehvetine tabi olmanın da devamı yani bunlar yapanlar zaten canını istediğini yapan adamlar
- 2:00:55
Allah'ın istediğini yapsa böyle mi yapacak onun için bunlara da Allah-u Teala katrandan elbise giydiriyor onun üzerine sarması dolaması yani son derece onu alçaltmış oluyor sen mi havalandın, sen mi kibirlendin sen mi, benim haklarım men ettin ondan sonra ona katran elbisesi giydirerek onu rezil ediyor yani bunların tek tek münasebetini bulmak şart ve değil lazım da değil
- 2:01:31
şimdi Şihâb bunları kabul etmiş el ceza min cinsil amel ceza amel cinsindendir herkese yaptığına göre karşılık verilecek mesela çok oruç tutana külü ve şrabı heniyen bima eslef tüm fil eyyan haliye geçen dünya günlerinde geçirdiğiniz açlık susuzluktan dolayı yiyin için
- 2:01:53
şimdi onun için oruç tutan bir zat vefat etmiş mana aleminde gören zat sormuş nasılsın, mâ fâ ilâllâhu bi-ki. Allah sana ne muamele yaptı demiş. nasılsın o da demiş ki dedi bana ki kül ve şrab Dünyada yemeyen kulum burada ye, içmeyen kulum iç. Yani ceza amel cinsinde. anladın mı onun için ne yapmıyor ona sana elbise giydirdim demiyor ona yemek ediyor
- 2:02:31
elbise giyinmeyecek mi tabi ki giyecek o ayrı bir şey ama herkese amelinin karşılığı veriliyor bunun da hatta hadislerde çok misali bulunuyor bundan dolayı Şihâb bunun üzerine durmuş ama kimin de tutturmuş kimin de tutturamamış bence mesele o değil mesele konevi mi o nedir konevi diyor o da diyor niye diyor işte şey yaptı hükümde zulmedenleri döndürdü falan onlar haktan döndü
- 2:03:05
Allah da onları tersine döndürdü falan bilmem ne yani diyor bu gibi manalar vermek de haktan dönmektir diyor Allah Celle Celaluhu şu günahı yapanları mahşere şu şekilde çıkartacak mevzu bu bu buna uydu bu buna uymadı buldum bulamadının tartışmanın bir manası yok hikmetini Mevla bilir bunun ilmi Allah'a ısmarlanır daha ne kadar sırlar ve hikmetler vardır ona onu reva görmesinde
- 2:03:37
biz hadis-i şerifin manasına inanırız ahirette günahların bu azaplarla cezalandırılacağını ve bu günahları yapanların sefaca fevç fevç geleceksiniz buyurulduğu günde suretleri döndürülmüş veya döndürülmese de muazzep vaziyette mahşere çıkacaklarından bahsediyor bu ayet diyor yani bu hadisinde biraz uzununu da gördüm ya Hazreti Muaz herhalde Rûhu'l-Beyân'da uzunu var
- 2:04:09
Hazreti Muaz soruyor ya Muaz bugüne kadar kimse bunu bana sormadı diye bir şey hatırlıyorum eskiden bunu bana kimse sormadı üzülüyor ağlıyor etkileniyorlar ve bu biraz farklı lafızlarda var onun için burada budur Burada da kalabiliriz. Haftaya da ders var, diyor. İnşâAllahurrahman.
- 2:04:41
Ve sallallâhu aleyhi ve sellem Muhammedin ve alâ alihi ve sahbihi ve seyyidil evvelin vel âlihi ve sellem. Elhamdülillahi Rabbil alemin. Milletin en anladığı ders bu olacak. Sallallâhu aleyhi ve sellem. E çünkü dinlese anlar bunu. La şerefin nebiyyesin. Ve aleyhi ve ashabi meşayihine. Hazret-i Hacı Mahmud, Kovacıdede, Lokmacı dede, Mustafa Bilici. Hazreti Şeyhimiz. Elhamdülillahi Rabbil alemin. El Fatiha.
Benzer sohbetler
2:03:11Kadî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri 5. Bölüm (Nebe Sûresi 15-17) 16 Aralık 202516 Aralık 2025 · 124 dkKâdî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri · 16 Aralık 2025
1:39:00Kadî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri 4. Bölüm (Nebe Sûresi 12-14) 18 Kasım 202518 Kasım 2025 · 99 dkKâdî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri · 18 Kasım 2025
1:47:35Kadî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri 3. Bölüm (Nebe Sûresi 8-11) 28 Ekim 202528 Ekim 2025 · 108 dkKâdî Beyzâvî'den Tefsîr Dersleri · 28 Ekim 2025


